Uncategorized
‘There was no time to sleep’: 4 Jews reflect on a year of helping Ukrainians at war
(JTA) — In the months after Russian tanks rolled into her country last February, the music largely stopped for Elizaveta Sherstuk.
The founder of a Jewish choral ensemble called Aviv in her hometown of Sumy, in the northeastern flank of Ukraine, Sherstuk had to put singing aside in favor of her day job and personal mission: delivering aid to Jews in Sumy.
“There was no time to sleep,” Sherstuk recalled to the Jewish Telegraphic Agency recently. “All my team members worked the same, 24/7.”
A year later, Sherstuk is still hustling as the Sumy director of Hesed, a network of welfare centers serving needy Jews in the former Soviet bloc. But she has also begun teaching music classes again, too — with performances sometimes held in bomb shelters.
Catch up on all of JTA’s Ukraine war coverage from the last year here.
Sherstuk’s story reflects the ways that Russia’s war on Ukraine has affected Jews in Ukraine and beyond. The conflict has killed hundreds of thousands, left even more in peril and fundamentally altered the landscape and population of Ukraine, forcing millions to flee as refugees.
But the war has also mobilized the networks of Jewish aid and welfare groups across Europe, leading to a Jewish organizational response on a massive scale not seen in decades. And Ukrainian Jews who have remained in the country have recalibrated their lives and communities for wartime.
Here are four stories about Jews who stepped in and stepped up to help, and a taste of the on-the-ground situations they found themselves in.
‘I was needed there’
Enrique Ginzburg, second from right, is shown with Ukrainian doctors in Lviv. (Courtesy of Ginzburg)
Since nearly drowning at 23, Dr. Enrique Ginzburg has felt he “had to pay back” for the extra years of life he was granted.
Now 65, the professor of surgery at the University of Miami’s Miller School of Medicine and its trauma division has lent his critical care expertise in Haiti, Argentina, Kurdistan and Iraq, in various emergency situations. But until last year, he had never been to a war zone.
The Cuba native felt drawn to Ukraine because his grandfather is from Kyiv, while his grandmother is from nearby eastern Poland. So early on in the conflict, he called Dr. Aaron Epstein, an old friend and the founder of the nonprofit Global Surgical and Medical Supply Group.
“Get yourself a flak jacket, a helmet, a gas mask and come on over,” Ginzburg said Epstein told him.
He has been to Ukraine twice under the nonprofit’s auspices, last April and July. Ginzburg’s explanation for why he flew across the world to put himself in danger: “I was needed,” he said.
His base was an emergency hospital in Lviv, a city located west enough that it became a major refugee hub. He consulted with front-line Ukrainian physicians, many of them young and inexperienced, and hospital administrators, watching the doctors in action. He also visited patients in hospital wards and helped to treat gunshot wounds and assorted combat injuries.
Ginzburg’s bags were packed with meaningful supplies. Some had been requested by his Ukrainian colleagues for medical use, mostly specialized catheters. But he also brought tefillin, the phylacteries used by Jews in their morning prayers. Ginzburg, who studied in a yeshiva while young but no longer considers himself Orthodox, wrapped them every day while in Ukraine.
Even though Lviv was far from the fighting, he could hear air raid sirens and the explosion of the Russian missiles, sometimes feeling the earth shake. When intelligence reports warned Ginzburg’s medical team of impending missile attacks, they sought refuge in safe houses.
“Today,” he told the Miami Herald last June, “I was calling my life insurance [company] because I have young sons and my wife, so I’m trying to make sure I have good coverage.”
By the end of his trips, Ginzburg lost count of the number of doctors he helped train and the number of patients he saw. “I’m sure it’s hundreds.” He plans to make a third trip sometime this year.
‘This is our new reality’
Karina Sokolowska is the director of the American Jewish Joint Distribution Committee’s activities in Poland. (Courtesy of the JDC)
As the director of the JDC, or the American Jewish Joint Distribution Committee, in Poland, Karina Sokolowska has heard countless harrowing stories over the past year. But one sticks out in her memory.
It involved an elderly Ukrainian couple she met at the Poland-Ukraine border in late spring. The husband was in a wheelchair, and Sokolowska helped push him — back towards Ukraine. They had spent three months in a shelter in Poland but eventually “realized we cannot go looking for jobs, we cannot restart our lives. We are too old,” the woman said.
“If they are to die, they’d rather die back home,” Sokolowska said. “It’s a story of hopelessness. They are so vulnerable.”
Last year, about 8 million Ukrainian refugees made their way to Poland, the bordering country that accepted the most refugees. Early on in the conflict, Sokolowska contacted and visited Jewish communities throughout Poland, investigating the availability of places where the soon-to-be-homeless refugees could be housed. She also traveled to some of the border crossings where the Ukrainians entered, to arrange transportation to venues in Poland and to oversee the conditions in which the refugees would begin their new lives.
Later she would help with, among other things: arranging legal advice for the people who arrived with few identification documents; lining up medical care and drugs; finding them short- and long-term housing; connecting them to psychological counseling; providing kosher meals; and even caring for the refugees’ pets (“dogs and cats with no documents”).
According to JDC statistics, the organization “provided essential supplies and care” to 43,000 Jews in Ukraine and “aided 22,000+ people” there with “winter survival needs … more than double the amount served in previous years.” The welfare organization also claimed to provide “life-saving services” to more than 40,000 refugees in Poland, Moldova, Romania, Hungary, Bulgaria and other European locations. It also helped evacuate about 13,000 Jews from Ukraine. (Israeli Foreign Minister Eli Cohen recently said 15,000 Ukrainian Jews in total have immigrated to Israel since the start of the war.)
Karina Sokolowska, JDC director for Poland and Scandinavia sits in her office down the hall from a hotline room, in early March 2022. (Toby Axelrod)
At the height of the refugee flood, Sokolowska said her monthly JDC budget ballooned to more than what she previously spent in an entire year. Her office went from having a few employees to over 20. The amount of sleep she got decreased in tandem; she started taking sleeping pills to get rest when she could.
“This is our new reality” in Poland, she says of the JDC work with Ukrainian refugees. “This is our life now.”
Sokolowska, the granddaughter of Yiddish-speaking Holocaust survivors, became active in Jewish life during college, when a classmate heard her pronouncing some German words with a Yiddish accent and persuaded her to lead the Polish Union of Jewish Students. As JDC director for Scandinavian countries in addition to Poland, she typically organizes educational conferences and helps Jewish families learn about traditions they had not learned while growing up in the communist era.
Today, her sense of optimism has been ground down.
“Everything changed when war came to Ukraine — there is less hope,” Sokolowska said. “It’s a totally new everything. Every aspect of our life changed. Our hope for this to be over soon is going down, down, down. Nothing will change.”
‘It could [have been] me’
Tom and Darlynn Fellman volunteered in Krakow in October 2022. (Courtesy of Tom Fellman)
Sometime in the late 1890s, Harry Fellman, about 20 years old, left his home in Ukraine. According to family legend, he was a sharpshooter in the Ukrainian army and was about to be sent into active combat. Instead, he emigrated to the United States and settled in Omaha, Nebraska, where he became a peddler.
His grandson Tom Fellman — whose middle name is Harry — doesn’t know all the 120-year-old details, but he knows that he is grateful that Harry Fellman decided to leave Ukraine when he did.
“It could [have been] me, if my grandparents had not left when they did,” said Fellman, a successful real estate developer and philanthropist in Omaha.
In October, at 78 years old, Fellman made the reverse trip across the Atlantic to pitch in to the relief effort. He also wanted to pay what he sees as a debt to the memory of his late grandfather and to help the current generation of Ukrainian Jews.
He and his wife Darlynn served as volunteers for a week at the Krakow Jewish community center, joining hundreds (possibly thousands) of volunteers from overseas who have gone to Poland and the other nations in the region over the last year to participate in humanitarian programs on behalf of the millions of Ukrainian refugees. Fellman worked nine hours a day with a half-dozen fellow foreign volunteers in the basement of the community center, transferring the contents of “big, big” sacks of items like potatoes and sugar into small containers to be distributed to refugees in the building’s first-floor food pantry. His wife spent her time in an art therapy program that was set up for the refugee mothers and children to raise their spirits.
Fellman is “not particularly religious” but supports “anything Jewish.” In 1986, he accompanied a rescue mission plane of Soviet Jews headed to Israel. “It was the most rewarding experience of my life,” he recalled.
Fellman says he plans to return to Poland, in June, for the JCC’s annual fundraising bike ride from Auschwitz to Krakow.
What did his friends think of his septuagenarian volunteer stint? “They thought it was cool,” he said. “But none of them are going too.”
‘Everything was a risk’
Elizaveta Sherstuk runs a branch of Hesed, a network of welfare centers, in Sumy, Ukraine. (Courtesy of Sherstuk)
Sherstuk’s parents would have sent their daughter to a Jewish school in her early years if they had had the option. But Jewish education was not permitted In Sumy during the final years of communist rule in the Soviet republic. Sherstuk was exposed to Jewish life only at home.
Her parents infused her with a Jewish identity, she said, and her grandparents used to talk and sing songs in Yiddish. That inspired Sherstuk’s first career as a singer and a music teacher, during which she founded Aviv and took it on tour throughout the region singing traditional Jewish songs. Later, she became the director of Sumy’s branch of the JDC-funded Hesed network.
Sumy, an industrial city with a population of 300,000 before the war situated only 30 miles from the Russian border, was one of Russia’s first targets. In the days before the pending invasion, Sherstuk stockpiled food, which was certain to become scarce in case of war, and arranged bus transportation to safer parts of the country for hundreds of vulnerable civilians, mostly the elderly and disabled. The bus plan fell through for safety issues.
As the bombing started, it became dangerous for members of the local 1,000-member Jewish community, many of them elderly, to venture outside of their apartments. Sherstuk, working out of a bomb shelter, assisted by a Hesed network of volunteers, coordinated food and medicine deliveries.
The situation grew more dire, and she coordinated the Jewish community’s participation in a brief humanitarian corridor evacuation of vulnerable civilians that the Russians permitted. She communicated with Sumy residents mostly by smartphones provided by the JDC — the Russian attacks had cut the landlines — and accompanied the busloads of Sumy Jews to western Ukraine. Some of them eventually moved on to Israel, Germany, or other nearby countries, she said.
Sherstuk stayed in western Ukraine for a while (“The humanitarian corridors are only for one-way trips,” she noted), moving from place to place, keeping in touch with the Jews of Sumy and waiting for Ukraine’s army to make the trip back safe. But Sumy, like many Ukrainian cities, has come under frequent Russian rocket attack.
“Everything was a risk,” she said. “We were following whatever our hearts told us to do. We had to save people. I was the one who had to do it.”
Last May, Sherstuk was among 12 men and women (and the sole one from the Diaspora) who lit a torch at the start of Israel’s Independence Day in a government ceremony on Mount Herzl. During two weeks in Israel, she spent some time with members of her family, and held a series of meetings with JDC officials, government ministers and donors. “It was not a vacation,” she said.
After going back to Sumy, at the suggestions of her choral group members and fellow Sumy residents, she organized concerts in Hebrew, Yiddish, Ukrainian and Russian — some in person, some in a bomb shelter in the city’s central square, some online. She has now resumed her music classes, too, and it has all boosted morale. “I [teach] all the time,” she said.
—
The post ‘There was no time to sleep’: 4 Jews reflect on a year of helping Ukrainians at war appeared first on Jewish Telegraphic Agency.
Uncategorized
Memories of Bubbe Khave-Leye at the marketplace in Buenos Aires
אין אונדזערע צײַטן זענען ווייניק יונגע מענטשן זוכה אויסצוּוואַקסן אין אַ שטוב וווּ עס וווינען דרײַ דורות.
איך בין געבוירן געוואָרן אין אַ שטוב, וווּ עס האָבן געוווינט צוזאַמען מײַנע טאַטע־מאַמע מיט די טאַטע־מאַמע פֿון מײַן מאַמע – באָבע חווה־לאה און זיידע חיים־מענדל — יעדער דור מיט זײַן אייגענער גײַסטיקער וועלט, שפּראַך און נסיון אין לעבן. און דערפֿאַר האָב איך געזען, געהערט און איבערגעלעבט צוזאַמען מיט מענטשן פֿון 19טן יאָרהונדערט, געבוירענע אין מיזרח־אייראָפּע. די באָבע חווה־לאה איז געבוירן געוואָרן אין סטאָלפּצע (שטייבץ); דער זיידע חיים־מענדל — אין דראָהיטשן; די מאַמע, ברכה, פֿון פּינסק; דער טאַטע, שמואל, פֿון סטערדין (וואָלין), און איך – פֿון ייִדישן שפּיטאָל אין בוענאָס־אײַרעס.
פֿון די אַכט זין און טעכטער וואָס די באָבע חווה־לאה האָט געהאַט זײַנען פֿיר געבליבן לעבן. די ייִנגסטע טאָכטער, דודה עליזה (פֿראַדל אויף ייִדיש), האָט געוווינט מיט אונדז ביז זי האָט עולה געווען קיין מדינת־ישׂראל אין יאָר 1949. דערצו זײַנען צוויי ברידער פֿון מײַן מאַמען — פֿעטער יוסף און פֿעטער הערשל — געקומען מיט דער גאַנצער משפּחה פֿון פּינסק קיין בוענאָס־אײַרעס אין יאָר 1937.
אַרום פּסחדיקן טיש פֿלעגן זיצן בײַ אונדז די מומע עטעלע פֿון ווילנע און די מומע לאה פֿון בריסק – צוזאַמען מיט די פֿריִער דערמאָנטע משפּחה־מיטגלידער – אַ פֿיל־שפּראַכיק געזעמל פֿון מיזרח־אייראָפּעיִשע ייִדן, וועלכע האָבן געשמועסט אויף ייִדיש, העברעיִש, רוסיש, פּויליש און אויך שפּאַניש.
מײַן באָבע חווה־לאה איז געווען למעשׂה איינשפּראַכיק, געבוירן מן־הסתּם אָנהייב 1880ער יאָרן, איז איר ייִדיש געווען די זעלבע וואָס עס האָבן גערעדט אירע טאַטע־מאַמע און זיידע־באָבע. דער באָבעס ייִדיש איז געווען אײַנגעטונקען אין לומדישן לשון־קודש. זי פֿלעגט אַלע שבת מעבֿיר זײַן די סדרה אין חומש צוזאַמען מיט פּירושים און אַגדות אויף ייִדיש, גלײַך פֿון צאינה־וראינה. וואָך־אײַן וואָך־אויס, יאָר נאָך יאָר, פֿלעגט זי איבערחזרן דעם גאַנצן חומש מיט זײַנע פּירושים און מדרשים, וואָס האָט צוגעגעבן איר פּערזענלעכקייט אַ פּסיכאָלאָגישע טיפֿקייט און געפֿורעמט איר כאַראַקטער און געמיט.
אין דער רוסישער אימפּעריע האָט די משפּחה פֿון מײַן מאַמעס צד געלעבט פֿון דער אַרבעט פֿון מײַן זיידן חיים־מענדל שוואַרץ, ווי אַ בוכהאַלטער אין אַ טאַרטאַק, אָבער מײַן באָבע איז געווען אַ קראַסאַוויצע אין די אויגן פֿון די גויים, האָבן זיידע־באָבע געמוזט אַוועק וווינען אין דער שטאָט פּינסק. דאָרט איז די פּרנסה געווען אַ קליין געוועלב, וווּ מײַן באָבע האָט פֿאַרקויפֿט קאַלך און פֿאַרב.
פֿון קינדווײַז אָן האָב איך דערפֿאַר געהערט אַ לעבעדיקן ליטוויש־ייִדיש, ווי ייִדן האָבן גערעדט זינט, לכל־הפּחות, פֿון אָנהייב 19טן יאָרהונדערט. דאָס ליטווישע ייִדיש האָט אײַנגעזאַפּט אין זיך רוסישע ווערטער, וועלכע זענען מיט דער צײַט געוואָרן אַן אינטעגראַלער טייל פֿון ליטווישן ייִדיש. די משפּחה איז געגאַנגען אַלע שבת און אין די יום־טובֿים אין שיל. צוזאַמען מיטן אָפּהיטן כּשרות איז דאָס טעגלעכע לעבן געווען אײַנגעהילט אין אַ טראַדיציאָנעלן נישט־פֿאַנאַטישן סטיל. זינט איך בין געווען דרײַ יאָר אַלט און ביז נאָך מײַן בר־מצווה איז מײַן וועלט געווען באַאײַנפֿלוסט פֿון אָט דער אַטמאָספֿער. דער וואָס האָט נישט איבערגעלעבט אין זײַן קינדהייט די יום־טובֿדיקייט פֿון שׂמחת־תּורה בעת די הקפֿות אין שיל, איז נישט מסוגל צו באַגרײַפֿן וואָס מיינט אַ ליכטיקע שׂימחה פֿון אַ ציבור וואָס פֿרייט זיך פֿון גאַנצן האַרצן, האַלטנדיק אין זײַנע הענט אַ ספֿר־תּורה, דער אויטאָריטאַטיווער מקור וואָס באַפֿאַרבט זײַן לעבן מיט אַ זין. אַהרן צייטלין האָט אַמאָל וועגן דעם געשריבן אין זײַן פּאָעמע „דנאָען‟:
זײַן אָדער נישט זײַן, נישט דאָס איז די פֿראַגע. די פֿראַגע איז: זין אָדער נישט זין?
דער לוח, מיט זײַנע געדענקטעג און יום־טובֿים, האָט אָרגאַניזירט דאָס לעבן פֿון ייִדישן ציבור, אַרום געשיכטלעכע דאַטעס און טעג פֿון חשבון־הנפֿש, וועלכע האָבן געשטאַרקט דעם געפֿיל פֿון צוגעהעריקייט פֿון יעדן פּרט און יחיד, צו אַ גײַסטיקער און קולטור־טראַדיציע. אַזאַ צוגעהעריקייט באַפֿרײַט דעם יחיד פֿון זײַן איזאָלירונג און פֿירט אים אַרײַן אין אַ קאָלעקטיוו סײַ אין צײַט סײַ אין רוים.
באָבע חווה־לאה און איר טאָכטער, מײַן מאַמע, האָבן געפֿירט אין צווייען די ווירטשאַפֿט פֿון דער היים. אין מאַרק פֿלעג איך גיין אײַנקויפֿן מיט דער באָבען, פֿון זינט איך בין געווען דרײַ צי פֿיר יאָר אַלט. מיר פֿלעגן גיין צו פֿוס אַ האַלבן קילאָמעטער ביז אַ געדעקטן מאַרק, אַן אומגעהײַער גרויסער, אַ צוויישטאָקיקער. דאָס גיין אין מאַרק מיט מײַן באָבען איז געווען בײַ מיר אַן אויסערגעוויינלעכע געשעעניש, וואָס האָט זיך איבערגעחזרט אַלע דאָנערשטיק, כּדי האָבן די מעגלעכקייט צוצוגרייטן דעם שבת פֿרײַטיק אין דער פֿרי. אַזוינע עקסקורסיעס האָבן מיר געמאַכט ביז איך בין געוואָרן זעקס יאָר אַלט און אָנגעהויבן זיך לערנען סײַ אין חדר אין דער פֿרי, און סײַ אין אַ מלוכהשער שולע בײַ טאָג.
עס איז געווען פֿאַר מיר אַן איבערראַשנדיקער איבערגאַנג, פֿון אַ שטילער טראַדיציאָנעלער היים אַלע טעג פֿון דער וואָך, ביז דעם הו־האַ פֿון מאַרק. אַרײַנגייענדיק אין מאַרק פֿלעג איך זיך אָנטרעפֿן מיט אַ רעש און מיט קלינגענדיקע קולי־קולות פֿון מסחר – די פֿאַרקויפֿער און די קויפֿער. עס פֿאַרהילכט דער גרילצנדיקער רעש פֿון דער עלעקטרישער זעג פֿון לעמל דעם קצבֿ, און עס פֿאַרטויבן די געשרייען פֿון די פֿיש־פֿאַרקויפֿער וואָס פֿאַרקויפֿן פֿרישע פֿיש אין אײַזקאַסטנס, אָנגעטאָן אין הויכע שטיוול. זיי פֿאַרבעטן די קונים מיט ברייטע העוויות… און די פֿיש שטינקען, שטינקען דאָך… אַלע פֿינף חושים וואַכן אויף אין מאַרק. צו דעם אַלעם קומען צו אין אָט דעם קאַקאָפֿאָנישן כאָר אויך די קולות פֿון די קליענטן וואָס באַלאַגערן די סוחרים, שטופּן זיך און שרײַען איבער איינער דעם צווייטן.
אָט די איבערראַשנדיקע ווירקלעכקייט האָט מיך פֿאַרכּישופֿט און צעטומלט אין איין און דער זעלבער צײַט. איך בין נאָך געווען אַ נידעריקער קאַרליק פֿון אַזוינע פֿיר צי פֿינף צי זעקס יאָר, און בין נאָך נישט דערגאַנגען ביז צו די טאָמבענק אין מאַרק כּדי צו זען וואָס עס טוט זיך דאָרט איבער מײַן קעפּל פֿון דער אַנדערער זײַט. איך האָב נאָר געהערט קלאַנגען און ריחות. דער עיקר פֿלעג איך שטיין ווי צוגעשמידט און פֿאַרוווּנדערט אַנטקעגן דעם אַרײַנגאַנג צו זושע דעם שוחט, וואָס איז געזעסן און געשאָכטן עופֿות.
איך און באָבע חווה־לאה, מיט קוישן אין די הענט, פֿלעגן שטענדיק דורכגיין אין מאַרק דעם זעלבן מאַרשרוט: מע הייבט אָן בײַ לעמל דעם קצבֿ. אַרום זײַן פֿירקאַנטיקן טאָמבאַנק, פֿון דרײַ זײַטן ווי דער אות חית, איז שטענדיק געווען אַ גראַטשקע, מענטשן זײַנען געשטאַנען קעפּ אויף קעפּ, אין צוויי צי דרײַ שורות און געוואַרט, ווער מיט געדולד, און ווער מיט שטופּערײַ. לעמל האָט פֿאַרקויפֿט כּשר פֿלייש. די קונים האָבן זיך געסטאַרעט צוצוציִען די אויפֿמערקזאַמקייט פֿון לעמלען און זײַן משפּחה, מע זאָל זיי באַדינען. לעמל און זײַן משפּחה האָבן נישט גערוט אַ רגע, באַדינענדיק זייערע קונים.
נאָכן וויזיט בײַם קצבֿ פֿלעגן מיר אַרויפֿגיין מיט די טרעפּ אויפֿן צווייטן שטאָק פֿון מאַרק, צו די פֿיש. פֿון דאָרטן און ווײַטער האָב איך געוווּסט אַז באַלד וועל איך ווערן באַלוינט פֿאַר מײַן געדולדיקייט. מיר פֿלעגן זיך ווײַטער דאָרט צוגיין צו דער פֿרוי וואָס פֿאַרקויפֿט ברויט, בייגל, געבעקס און פּלעצעלעך מיט געפּרעגלטע ציבעלעס. שוין מיד פֿון באַגלייטן מײַן באָבען פֿון איין טאָמבאַנק צו אַ צווייטן, פֿלעג איך אויפֿעסן אַ פּלעצל בעת מיר זײַנען געגאַנגען ווײַטער – מיט אָדער אָן פּוטער. בײַ אונדז אין שטוב זײַנען אַזוינע מאַכלים געווען אַ דעליקאַטעס. למשל, מיר האָבן זייער ליב געהאַט עסן כאַלעמיטקעס און כאַלעאָנקעס – דאָס וואָס מע רופֿט ריכטיקער חלה מיט קעז אָדער חלה אָן קעז.
דער הויכפּונקט פֿון דעם שפּאַציר מײַנעם מיט דער באָבען איבערן מאַרק איז געווען בײַ דעם אָרט וווּ מע האָט פֿאַרקויפֿט עופֿות. שוין פֿון דער ווײַטנס פֿלעג איך דערהערן דעם קוואַקען פֿון די לעבעדיקע הינער אין זייערע שטײַגן, וועלכע זושע דער שוחט פֿלעגט פֿון דאָרטן אַרויסנעמען. זושע האָט זיי איינציקווײַז געהאַלטן אין איין האַנט, און אין דער צווייטער – דעם חלף. אַ ייִד מיט אַ געדיכטער ווײַסער באָרד, ראָזעווע באַקן און אַ קײַלעכדיקן פּנים — אַ מין „סאַנטאַ קלאַוס‟, וואָס האָט געדונגען אַ צימער אין הויז פֿון דער מומע לאה, די מומע פֿון מײַן מאַמען.
אויפֿן טאָמבאַנק פֿון געוועלב פֿון די עופֿות זענען געמאַכט געוואָרן די געשעפֿטן מיט די עופֿות, נאָך דער שחיטה. אין אַ זײַט איז געווען אַ מין אַרײַנגאַנג צו דער אַרענע פֿון די געשעענישן. דאָרט פֿלעג איך זיך אַוועקשטעלן און גאַפֿן, זעענדיק די שטײַגן אין וועלכע די הינער האָבן געליאַרעמט, דערפֿילנדיק מן־הסתּם אַז עס דערנענטערט זיך זייער סוף. זייערע קולות האָבן צוגעגעבן דעם גאַנצן סצענאַריאָ אַ דראַמאַטישע אַטמאָספֿער. הײַנט צו טאָג בין איך גענויגט צו קלערן אַז מײַן טאַלאַנט נאָכצומאַכן די קולות פֿון הינער in extremis איז נישט קיין אײַנגעבוירענער טאַלאַנט, נאָר איז דעראָבערט געוואָרן אין יענע יאָרן אין יענעם אָרט… און די קולות פֿון די הינער הילכן נאָך ביז הײַנט אין מײַן זכּרון פֿון די פּאַלעווינעס אַרויס.
אין יענע קינדעריאָרן האָב איך באַטראַכט מיט אומשולדיקע אויגן, אָן קיין שום מאָראַלישע אָפּהאַלטן, איינע פֿון די שפּײַזקייטן אין אונדזער פֿליישפֿרעסערישער וועלט. די פֿילפֿאַרביקייט אויפֿן שחיטה־שלאַכטפֿעלד האָט פֿאַרכאַפּט מײַן אויג אָנהייבנדיק פֿון דער קלאָר ווײַסער באָרד פֿון זושע דעם שוחט, צוזאַמען מיט די רויטלעכע הינער און די רויטע קאַמען פֿון די הענער, מיט דעם געלבלעכן זעגעכץ אויסגעשפּרייט אין דער לענג און אין דער ברייט אויף דער פּאָדלאָגע, און ענדיקנדיק מיט דער שחיטה אַליין וואָס האָט זיך אָפּגעשפּילט פֿאַר מײַנע אויגן, װען זושע האָט אויפֿגעהויבן דעם בלאַנציקן חלף. אָט דאָס איז וואָס מײַנע אויגן האָבן דערזען:
זושע דער שוחט נעמט אַרויס אַ הון פֿון אַ שטײַג, ער באַרויִקט זי מיט לײַכטע גלעטן פֿון אַ פּראָפֿעסיאָנעלן שוחט, אַ בעל־רחמים, פּאַמעלעך פֿאַררײַסט ער דאָס קעפּל אויף אַהינטער, און אַנטבלויזט דאָס העלדזל. זושע הייבט אויף דעם מעסער, און מיט אַ שאַרפֿער תּנועה פֿון אויסגעשאַרפֿטן חלף גיט ער אַ שניט וווּ מע דאַרף. אַ דינער רויטער שטראָם בלוט צייכנט אָפּ אַ בויגן אין דער לופֿט און נידערט אויפֿן געלן געזעגעכץ. דאָס געקוילעטע הינדל ווערט אַוועקגעוואָרפֿן אויף דער פּאָדלאָגע, און די שעקספּירישע וויזיע וואָס מיר היפּן איבער צוליב דעם כּבֿוד פֿון די געשאָכטענע, קומט צו אַ סוף.
איך וועל זאָגן אַ ליגן, אויב איך וועל טענהן אַז אין עלטער פֿון דרײַ ביז זעקס יאָר האָב איך געוואָלט ווערן אַ שוחט. אָבער אָט די גאַנצע סצענע האָט מיך פֿאַרכאַפּט, נאָך איידער איך האָב פֿאַרשטאַנען וואָס צער־בעלי־חיים איז. פֿונעם געוועלב פֿון די עופֿות זײַנען מיר צוגעגאַנגען צו די טרעפּ וואָס פֿירן אַרונטער, כּדי אײַנצוקויפֿן פֿרוכט און גרינסן. אָבער איידער מיר זײַנען אַראָפּ, האָבן מיר זיך פֿאַרהאַלטן בײַ דעם מילכיקן, וואָס פֿאַרקויפֿט כּל־מיני קעזן און מילכיקע פּראָדוקטן. בײַם אַרויסגאַנג זענען מיר אַרײַן אין אַ געשעפֿט וווּ מיר האָבן געקויפֿט געזאַלצענע הערינג אַרויסגעצויגן בלײַך פֿון אַ פֿאַס, מאַסלינעס, גרויפּן, פֿאַרשיידענע געווירצן און ניס.
אין יענער צײַט זענען אין בוענאָס־אײַרעס נישט געווען קיין פֿרידזשידערן. פֿלייש און מילכיקע פּראָדוקטן האָט מען געהאַלטן אין אַן אײַזקאַסטן — אַ הילצערנעם קאַסטן וווּ מע האָט אַרײַנגעלייגט גרויסע שטיקער אײַז, וועלכע מע האָט געקויפֿט אין דער גאַס. די פֿור מיט די גרויסע שטיקער אײַז פֿלעגט קומען אויף אונדזער גאַס, און מיר פֿלעגן זיי קויפֿן לויט קוביק־מעטערס וואָס דער פֿאַרקויפֿער פֿלעגט אויסהאַקן מיט אַ ספּעציעלן אינסטרומענט.
במשך צענדליקער יאָרן האָב איך דאָ אין ישׂראל געזוכט אין יעדן אָרט וווּ איך האָב געגעסן דעם טעם פֿון אַמאָל, פֿון דער מיזרח־אייראָפּעיִשער קיך בײַ אונדז אין שטוב אין בוענאָס־אײַרעס. ניין… עס איז נישט דער טעם וואָס איז געווען בײַ מיר אין דער היים, האָב איך מיט אַ ווידערווילן אַרויסגעזאָגט בײַ אַלעמען אין שטוב און בײַ מײַן שוויגער און אַפֿילו בײַ מײַן פֿרוי אין קיך. איך טענה נישט חלילה, אַז זיי האָבן נישט געוווּסט ווי אַזוי צו קאָכן, אָדער אויספֿאַרטיקן פּאָטראַוועס. פֿאַרקערט, אָבער דאָס עסן מיט זײַן געשמאַק פֿון אַמאָל איז אַנטרונען… בײַ־בײַ, סאָו־לאָנג… ביז מיט אַ קורצער צײַט צוריק, איז מיר קלאָר געוואָרן פֿאַר וואָס איך געפֿין שוין מער נישט דעם טעם פֿון אָמאָל. הײַנט קאָכט מען אויף אַ גאַז־אייוועלע אָדער אויף עלעקטרע אָבער אין די 1940ער און 1950ער יאָרן האָט מען געקאָכט אויף קוילן. לענג־אויס דער וואַנט אין קיך בײַ אונדז אין שטוב אין בוענאָס־אײַרעס איז געשטאַנען אַן אויוון אויסגעבויט מיט ציגל, מיט דרײַ עפֿענונגען, אין וועלכע עס האָבן געברענט שוואַרצע קוילן, וואָס מיר פֿלעגן אײַנקויפֿן אין אַ קוילן־געשעפֿט, לויט קילאָגראַמען.
פּלוצלינג איז מיר געוואָרן קלאָר, אַז דאָס קאָכן אויף קוילן — למשל, אַ טשאָלנט אין אײַזערנע טעפּ פֿאַרדעקט מיט אַן אײַזערנער דעקל און פֿאַרוויקלט אַרום און אַרום מיט שמאַטעס — אַזאַ טאָפּ וואָס שטייט אויפֿן פֿײַער (נישט פֿון גאַז און נישט פֿון עלעקטרע) 24 שעה, וועט דער טעם זײַן רײַכער ווי דער טעם פֿון גאַז־ און עלעקטרע־געקעכצן. די איינציקע „מאַכלים‟ וואָס מעגן האָבן אַן ענלעכן טעם, זײַנען די קומזיץ־מאַכלים וואָס חלוצים האָבן געספּראַוועט אין די ליכטיקע אויסגעשטערנטע ארץ־ישׂראל־נעכט, און געזונגען: „אַרום דעם פֿײַער/ מיר זינגען לידער/ די נאַכט איז טײַער/ זי קומט נישט ווידער// באַפּוצט די קעפּ/ מיט בלומען קראַנצן/ אַרום דעם פֿײַער/ איז גוט צו טאַנצן…‟ עס איז נישט צו פֿאַרגלײַכן אָפּגעברענטע פּאָטייטעס און פֿאַרטשאַדעטע פּראָדוקטן בײַ אַ קומזיץ מיט די גורמע פּאָטראַוועס פֿאַרגאַזטע און עלעקטריפֿיצירטע.
The post Memories of Bubbe Khave-Leye at the marketplace in Buenos Aires appeared first on The Forward.
Uncategorized
‘It’s a whole ‘nother level of hate’: Pro-Palestinian groups target Oregon Hillel director
The fall semester at Oregon Hillel started with a stolen sukkah. Days later, the director found his face plastered on flyers around University of Oregon’s campus, branding him “Enemy of the People.”
Then came the Oct. 7 anniversary, when pro-Palestinian demonstrators marched to the Hillel House and set fire to an American-Israeli flag on the sidewalk outside.
“It’s a whole ‘nother level of hate and protesting,” said Oregon Hillel Director Lenny Steinberg. “These intimidation factors are starting to grow.”
A tense start
Oregon Hillel serves the University of Oregon in Eugene along with Oregon State University in Corvallis, where the sukkah was stolen. After being up for only a few days, the entire structure, its decorations and everything in it disappeared. The theft is still under investigation and it’s unclear if it was hate motivated.
For Steinberg, who has led Oregon Hillel since 2024, the incidents marked a tense start to the school year — but not an entirely unexpected one. Tensions in Eugene have run high since the Hamas attacks on Israel in 2023 and the subsequent war in Gaza. The university saw an encampment, protests that sometimes offered support for Hamas, the tearing down of Israeli hostage posters and a drawing of a swastika on a dorm bulletin board.
During the spring semester, Oregon Hillel scheduled an event with the 2021 Miss Israel title holder Noa Cochva. She planned to speak with students and answer questions about her home country, but decided to cancel the event due to protests and safety concerns. Instead, she spoke with Hillel students off campus.
While anti-Israel protests are now commonplace across American campuses, protesters’ demands in Oregon have gone beyond simply calling for their university to cut ties with Israel, they want their university to cut ties with Hillel.
“The director of Oregon Hillel supports the continuation of Zionism and genocide in Palestine,” the flyers state. “Hillel off Campus!!!”
A QR code on the posters links to an article about how students in the academic senate at the New School voted to defund and cut ties with Hillel. The New School did not ban Hillel, as the students had no authority to make such a decision.
Steinberg said campus security footage captured two masked individuals wearing sunglasses and all-black clothing putting up the flyers. Four campus activist groups posted an online statement defending the flyers but didn’t explicitly claim to be responsible for them.
“The poster says nothing about Judaism,” the statement reads in all caps. “The reality of the situation is that Oregon Hillel, a staunchly Zionist group, and the administration create a dangerous space for Jews by synchronizing a Zionist agenda with Judaic practice on campus.”
The statement was shared on Instagram by the local chapters of Jewish Voice for Peace, Revolutionary Women’s Committee, Young Democratic Socialists of America and the Eugene Revolutionary Study Group. None of the organizations responded to the Forward’s request for comment.
Steinberg said that, when he saw the flyers, his first thoughts were about the safety of his family, himself and the Jewish community. While he was directly targeted in the posters, he said many Jews reached out to him with their own safety concerns.
Steinberg took offense at the poster, saying it was spreading lies about him and that he in no way supports genocide. As for the accusation of being a Zionist, he said those who distributed the poster have a different definition of the term than he does. He believes that to them, Zionism means Jewish supremacy in Israel, full support of the Israeli government, support for settlers in the West Bank and denial of Palestinians’ right to self-determination.
To him, Zionism means having an ancestral home and self-determination alongside Arabs.
“Zionism doesn’t necessarily, to me, mean everything has to be Jewish,” he said. “It doesn’t mean that the State of Israel gets everything right. They don’t. We don’t get everything right here, but it’s my home, and I love it for all of its amazing beauties and even its flaws.”
Oregon’s Hillel is not unique. It fosters Jewish community through events and offers a space for students to gather, and like many Hillels, funds trips to Israel via both the Birthright and Perspectives programs. Birthright is the free 10-day trip to Israel offered to young adults with one Jewish parent, while Perspectives is a trip offered to students of Jewish and non-Jewish backgrounds to experience both Israel and parts of the West Bank.
Throughout his professional career, Steinberg, 38, has worked for numerous Jewish organizations including the Jewish Federation, the Jewish Community Center in Portland and most recently the Jewish fraternity Alpha Epsilon Pi. Given his line of work he was well aware of the “encampments, and political climates and what hostilities there might be” brewing on campuses before he took the Hillel position in 2024.
“Still, I don’t think any of that truly prepared me for what’s really transpired and happened over these last few weeks,” he said.
While the pro-Palestine groups that shared a statement on the flyer insist it is not antisemitic, Steinberg disagrees. He argues the posters are intended to make Jews feel uncomfortable, while calling for the removal of one of the only Jewish groups on campus.
“That to me is antisemitism masked heavily in anti-Zionism,” he said.
While these events have strained the Jewish community, Steinberg said students have displayed “resilience.” Dozens of people donated to the Corvallis’s new sukkah, the University of Oregon and multiple politicians made statements supporting the Jewish community, and many attended Hillel’s recent unity shabbat.
“Students came, and for the first time in almost two weeks, you could see the weight lifted off their shoulders,” Steinberg said. “You could see that they felt like they belonged and they actually mattered at a time when so many other people are telling them ‘you don’t.’”
The post ‘It’s a whole ‘nother level of hate’: Pro-Palestinian groups target Oregon Hillel director appeared first on The Forward.
Uncategorized
NYC Comptroller breaks campaign promise to Jewish voters to buy Israel Bonds, drawing praise from Mamdani
New York City Comptroller Mark Levine’s decision not to resume the city’s investments in Israel Bonds, breaking a campaign promise he made to Jewish voters last year, drew mixed reactions Wednesday from supporters of Israel and advocates for the Palestinian cause. It also marked another symbolic shift in the city’s relationship with Israel under Mayor Zohran Mamdani.
The decision, first reported by The New York Times, is a significant reversal for Levine, the city’s highest-ranking Jewish elected official, who repeatedly promised last year to restore the investments after his predecessor ended a nearly 50-year practice of buying Israeli government debt.
The city’s pension funds previously held $39 million in Israel Bonds, which returned roughly 5%. Former Comptroller Brad Lander, who is also Jewish, decided not to purchase new bonds when the holdings matured in 2023, citing the city’s policy against investing in foreign government debt.
In an interview with the Times, Levine cited financial concerns and technical challenges, including those related to the war in Gaza and Israel’s political instability, in explaining why Israel Bonds are “not an investment that we can make right now.”
He insisted the decision was not driven by political pressure or a shift in his personal support for Israel, and left open the possibility of purchasing Israel Bonds in the future. The pension funds still hold $285 million in Israel-related assets, including common stocks and more than $1 million in Israeli real estate investment trusts.
The move was nonetheless a political victory for Mamdani, a longtime supporter of boycotts of Israel, who opposed the bond purchases and has sought to reshape New York City’s relationship with Israel, politically, emotionally and economically.
“I welcome the comptroller’s decision,” Mamdani told the Forward on Wednesday. “It is something that I’ve said in the past … I don’t believe that our city should purchase Israel bonds. We don’t purchase the bonds of any other sovereign nation. I don’t think that we should make an exception when it comes to Israel.” The mayor can neither prevent the investment nor overrule it.
Lander, now a congressional candidate, also voiced his approval via text message. “The pension funds are not invested in the bonds of other foreign countries,” Lander said, “and previous comptrollers’ decisions to buy Israel bonds nonetheless were a political move, not a fiduciary one.”
Why Levine changed his mind
For Jewish voters who supported Levine’s campaign, the reversal raises questions about a promise he made while seeking the office of the city’s chief financial officer.
“This has been a rock-solid investment for decades,” he said during the campaign. “Israel has never missed a bond payment, and a good, balanced portfolio should have global diversity.”
When Mamdani suggested Lander’s move should become permanent, Levine pushed back. “Israel bonds have never missed a payment in 70 years, ever, not once,” he said in April. “They pay excellent interest.”
He also called out critics who had been protesting outside his office. “We have had no protesting about our investments in Saudi Arabia, our investments in Pakistan or China, only this one little, tiny sliver,” Levine said.
A spokesperson for Levine’s office said the decision was strictly financial, not political, and noted that the decision applies only to the city’s short-term investments, where concerns about regional instability and financial risks make Israel Bonds “less attractive than other options.” Though the office did acknowledge that it invests in some bonds with lower returns.
Levine conceded that when he made the campaign promise, he did not have a complete understanding of the city’s financial options. “Perhaps a year and a half ago,” Levine told the Times, “I would have expected that the ratings would have been improved by now and/or that the interest rate would have gone up.”
Jewish leaders, who criticized Lander’s decision when it was revealed last year, remained largely silent on Wednesday.
Former comptroller warns of consequences
Scott Stringer, who served as comptroller from 2013 to 2021 and also ran for mayor last year, warned that Levine’s decision could have broader political and social consequences. ”This is a major victory for BDS, and it’s going to have long-term ramifications,” Stringer told the Forward. “This indecision will, unfortunately, spark more BDS calls that could cause further antisemitism.”
Stringer and his predecessors — John Liu and Bill Thompson — purchased tens of millions of dollars in bonds during their time in office. Stringer called Israel Bonds a “sound long-term investment” and argued that the city should not base its decisions on short-term developments.
“It’s a sound investment today, and it’s a sound investment for the future,” he said, adding that it also sends an important symbolic message, especially “because of the politics of the moment.”
When Landers ended the investment in 2023, former Mayor Eric Adams protested but couldn’t stop it. Moshe Davis, who was Adams’ Jewish liaison and worked with then-First Deputy Mayor Randy Mastro, drafted a letter to Lander, saying the decision called into question his “fiduciary duty to the city’s pensioners.” On Wednesday, Davis suggested Levine was “feeding the BDS lie” just like his predecessor.
“Our city deserves a comptroller who stands up to anti-Israel propaganda,” Davis said, “the way he promised on the campaign trail.”
An Israel Bonds spokesperson criticized Levine’s reversal, pointing to his repeated campaign promises. Nate Miller, a spokesperson for Israel Bonds, pointed to the strength of Israel’s economy and said investors have purchased more than $8.5 billion in Israel Bonds since the Oct. 7, 2023 attack on Israel and the Gaza war. Despite Levine’s decision, Miller said, “We look forward to sitting down with him and his team.”
Levine’s spokesperson said the comptroller’s office “continues to evaluate investment opportunities based on their financial merits and our fiduciary responsibilities.”
The post NYC Comptroller breaks campaign promise to Jewish voters to buy Israel Bonds, drawing praise from Mamdani appeared first on The Forward.
