Uncategorized
From a Kanye West parody to AI versions, here are 10 new haggadahs to try this Passover
(JTA) — What makes this year’s batch of new haggadahs different from all other years’? For one thing, there are entries written by machines — with not just one but two different versions written by artificial intelligence.
The haggadah market is continually booming, as Jewish writers and creatives take inspiration from news, pop culture and other trends to create seder texts and supplements that break out of the Maxwell House box. This year’s crop tackles Kanye West, the AI app craze, turmoil in Israel and more.
Here are 10 haggadahs to freshen up your seder this year or in the future. (For more options, check out last year’s list, including an Israeli Black Panthers haggadah now in its second printing and another written in Shakespearean verse.)
For the Kanye hater
Serial haggadah humorist Dave Cowen is back with his latest pop culture-themed Passover text: “The Meshugah Kanye Haggadah: A Passover Parody Musical,” which takes songs by the rapper Kanye West, now known as Ye, and loosely changes the lyrics to tell the holiday story. For those who missed the news in the fall, West declared himself an antisemite through a series of interviews and social media rants — though he recently recanted. West has said he struggles with bipolar disorder, and Cowen is donating part of the profits of his haggadah to Mad in America, which publishes research and content aimed at rethinking mental health care in the United States.
For the psychedelics-curious
Interested in “tripping toward freedom”? Or “ingesting transformation” through karpas? How about reciting kadesh with “spiritual intention”? Then you might be drawn to “Taste & See: A Psychedelic Pesach Companion” from the Jewish artist-run Ayin Press. It pairs prayers with specific psychoactive substances and then offers Jewishly-inspired passages to guide one through a seder trip, in a foundational text for the growing Jewish psychedelics movement.
For the visual artist
An Israeli artist collective known as Asufa has put out a haggadah featuring colorful and sometimes edgy illustrations by a slew of up-and-coming artists, for the last decade. Only once before has the collective put out a version with English text — until now. A 10th anniversary edition culls artworks from previous editions in one place with a gold-foil cover and a bilingual text. The group put out a new Hebrew version with fresh art as well.
For those concerned about Israel
As the founder of the first Orthodox yeshiva that ordains women clergy, Avi Weiss is no stranger to commenting on fractures in the Jewish community. The liberal Orthodox rabbi and outspoken pro-Israel activist is doing so again in haggadah-supplement form this year, writing in prayers and points of discussion for a seder on the political crisis in Israel that has exploded since the country’s right-wing government took office earlier this year. “It is a template meant to inspire thoughts wherein seder participants can join in, sharing their own reflections and interpretations,” he writes.
For the visually impaired
The Jewish Braille Institute has teamed up with the Kehot Publication Society, the publishing arm of the Chabad-Lubavitch movement, to revamp and re-promote its free haggadah for the visually impaired. “Whether these haggadahs help a grandfather hoping to lead a seder as they have for decades or a child who hopes to read the four questions for the first time, JBI’s mission is to make sure that every person who chooses to can participate in our beloved traditions and know that they belong at the table,” JBI’s president, Livia Thompson, told Chabad.org.
For fans of Chat GPT
The Chat GPT bot can do everything from compose music to hold conversations. It was only a matter of time before someone instructed it to produce a haggadah. Israelis Royi Shamir, an architect, and Yitzchak Woolf, a photographer, produced a version of the seder text through the app — a co-author they’ve called Rabb.AI. The original art in “Haggad.AI” — billed as the first of its kind — were produced by Midjourney, another artificial intelligence program that creates images from prompts. Julie Shain, an editor of the popular Daily Skimm newsletter, has done the same with “The AI Haggadah“; both start with text from Sefaria, the free online Jewish resource. (Both haggadahs are invigorating debates about the necessity of humans in Jewish practice.)
For the impatient
One of the best-selling haggadahs on Amazon this year has a pretty self-explanatory name: “The Swift Seder: The Concise Passover Haggadah for a Reverent Yet Efficient Seder in Under 30 Minutes.” No elaborate illustrations or long commentaries — just the instructions, story and explanations needed to run a tight seder (and a chapter full of songs to add in at one’s leisure).
For Ukrainian speakers
This year, for the first time ever, a haggadah is available in the Ukrainian language — a response to Ukraine’s war and the impulse of Jews there to shed their Russophone roots. This year the haggadah is available online only, but its creators — a Jewish feminist nonprofit and a musicologist who translated the whole text from its original languages — plan to make a print version available next year.
For trans Jews and their allies
The folks at Pink Peacock, the queer, Yiddish, anarchist cafe and Jewish movement in Glasgow, Scotland, have put out a “Trans Liberation Haggadah” perfectly timed for an era when trans rights are under attack in many states. The haggadah expands upon the haggadah supplement released a decade ago by Keshet, the LGBTQ Jewish advocacy group, in the brash spirit with which Pink Peacock has made itself felt far beyond its Scottish city.
Honorable mention: For curious kids (and their grownups)
Our sister site Kveller’s haggadah isn’t new — it was first published in March 2020 — but it still deserves a spot on any haggadah list, especially for families with young children. It makes the seder more digestible for kids, and it also features insights from renowned researchers who explain the connections between memory and food.
—
The post From a Kanye West parody to AI versions, here are 10 new haggadahs to try this Passover appeared first on Jewish Telegraphic Agency.
Uncategorized
Helen Mirren criticizes Israel at film festival after being called ‘evil Zionist’ in viral video
(JTA) — British actor Helen Mirren criticized Israel at a film festival in Italy, in her first public comments since security footage of a November incident where she was accused by a stranger of being an “evil Zionist b—h” went viral late last month.
“Evil forces are rising everywhere, even in a country like Israel,” Mirren said in an interview with journalists at the Taormina Film Fest in Sicily, according to reports in entertainment media. “How could you possibly repeat the actions of what was done to you as people to other people? Crimes against humanity, it’s called.”
The Academy Award-winning actor, who is 80, is being honored with a lifetime achievement award from the festival on Friday. Her many roles have included playing former Israeli Prime Minister Golda Meir in the 2023 biopic “Golda,” which she premiered in Jerusalem.
Mirren is not Jewish but has a long history of connection to Israel, dating back to 1967, when she traveled with a Jewish boyfriend to work for a month on a kibbutz in the country’s north.
She referenced that period in her comments at Taormina.
“I saw it from the inside and I saw some things that disturbed me from the inside in Israel at that time,” she said, according to Deadline. “I’m talking about six months after the Six Day War.”
Mirren has previously criticized the Israeli government. While promoting “Golda” in early 2023, she said she believed that Meir would be “utterly horrified” by Israel’s current leadership, which she referred to as a “dictatorship.”
But she also spoke favorably about Israel during the promotional events, which shortly preceded the Hamas attack that began the war in Gaza.
“I believe in Israel, in the existence of Israel, and I believe Israel has to go forward into the future, for the rest of eternity,” she told the country’s Channel 12 in August 2023. “I believe in Israel because of the Holocaust.”
During the November incident, the person who accosted Mirren and her husband Taylor Hackford appeared to reference those comments, saying, “She said Israel should last forever because of the Holocaust, and she was very happy that Palestinians’ houses were gone.”
Hackford responded, “F–ck off,” and Mirren did not say anything in the video.
At Taormina, the actor offered a more nuanced characterization of her beliefs while also praising Israel’s creative and intellectual communities.
“I grew up in Europe post-Second World War and the realization in my parents’ generation of what had happened in the Holocaust was so profound, so important,” Mirren said. “Therefore, the creation of Israel was a very important moment, although maybe it was done in completely the wrong way, in the wrong place, I don’t know. But something had to happen after the horror.”
According to Variety, she also said, “The evil is always lurking, waiting to take over, even in a place like Israel. I played Golda Meir and worked in a country that was the idealistic Israel, and I always thought it was a country that would never do wrong, but of course they were doing wrong, even then.”
About the viral video showing her being accosted, Mirren told journalists at the festival she believes she was “attacked by mistake by a man who was maybe a little over passionate or maybe mentally not quite stable.”
She added, “I don’t know whether he read things on the Internet or thought he read something which he hadn’t read, I don’t know.”
Though London’s Metropolitan Police initially said it was possible for an incident to be investigated as an antisemitic hate crime even if the victim is not Jewish, it will not be investigating further, as Mirren and Hackford have decided not to press charges.
The post Helen Mirren criticizes Israel at film festival after being called ‘evil Zionist’ in viral video appeared first on The Forward.
Uncategorized
After dozens of Jewish girls get lost in NY creek tunnel, antisemitic comments follow online
(JTA) — When dozens of Jewish girls emerged from a storm drain in Nyack, New York, Wednesday after becoming lost on a school trip, local officials described the episode as a fortunate ending to a potentially dangerous situation.
On social media, however, the incident quickly drew a slew of antisemitic comments.
“They can’t help it. Roaches and rats love the sewers,” wrote one Facebook user on a post by the Rockland Daily.
“Those tunnels were promised to them 3,000 years ago,” another user wrote, referencing the common online antisemitic phrase ridiculing the Jewish connection to Israel.
Many of the comments also referenced the 2024 incident at the Chabad-Lubavitch movement’s world headquarters in Crown Heights, Brooklyn, in which a group from the movement attempted to dig an unauthorized tunnel beneath the building.
“From the tunnels in Brooklyn to the tunnels in nyack! The black coats never disappoint 🤣🤣🤣🤣🤣🤣🤣,” one user wrote. “There drawn to tunnels. Natural instinct😂,” another wrote.
The girls, students from the Toras Emachu school in Monsey, New York, had been visiting Nyack Memorial Park on a school trip when they entered a large drainage culvert located in the park, according to the Orangetown Police Department.
While walking through the tunnel system, the students got lost but were heard by individuals in the town who alerted police, according to Nyack Mayor Joseph Rand.
“First responders immediately came to the scene and located all the girls at various points in Nyack,” Rand wrote in a post on Facebook. “Technically, none of the girls were ‘rescued,’ because they all came out in their own power, but everyone’s lucky that the authorities responded and figured out where all the girls were as quickly as they did.”
Rand said that roughly 70 students were on the trip, and there were no serious injuries beyond some “cuts and scrapes.”
Nyack Village Administrator Andy Stewart told the Jewish Telegraphic Agency that the school group had not been given a permit to host a field trip in the park Wednesday, and while there was “definitely concern over the violation of that law,” he wasn’t sure how the local government would follow up with the school.
“This is a group that did not have a permit, and so we didn’t know they were there, and they made no plans with the village,” Stewart said.
The Toras Emachu school did not respond to numerous requests for comment from the Jewish Telegraphic Agency.
But while local town officials handle the response to the incident, for some Jewish groups, the online response underscored how an innocuous incident can become a vehicle for antisemitic rhetoric.
“Unfortunately, internet comment sections have become havens for antisemitic memes and conspiracies, and commenters emboldened by relative anonymity will jump at any opportunity to demonize Jews,” Nate Wolfson, the communications director for the Nexus Project, told the Jewish Telegraphic Agency about the incident. “In this case, a story of dozens of children getting lost on a field trip is appallingly used to spread stereotypes about Jews, including comparing them to rats.”
Wolfson added that the references to the Chabad tunnel incident had been “especially troubling,” adding that the story had been “routinely used by antisemites to spread truly vicious and dangerous conspiracies about child sex trafficking.”
Some Nyack residents also called out the spate of antisemitic comments about the incident online.
“This was not hard to find. It was not buried. It was not one bad comment from one bad actor. It was thread after thread of people in this county saying the same old bullshit about Jewish people like it was nothing,” wrote one resident in a post on Facebook alongside a series of screenshots of antisemitic comments. “If all it takes is one local news story for your contempt to come spilling out, the contempt was already there.”
The post After dozens of Jewish girls get lost in NY creek tunnel, antisemitic comments follow online appeared first on The Forward.
Uncategorized
The battle between tradition and revolution in Soviet-Yiddish culture
די סאָװעטיש־ייִדישע קולטור איז געװען עסטעטיש אָדער אידעאָלאָגיש פֿילזײַטיק, לכל־הפּחות אין משך פֿון די ערשטע פּאָר צענדליק יאָר. דאָס איז דער עיקר־טעזיס פֿון דער װאָגיקער שטודיע „רױטע ייִדן: דער ייִדיש־סאָװעטישער קולטור־פּראָיעקט“ פֿון דער ליטעראַטור־פֿאָרשערין דאַריע װאַכרושאָװאַס (אוניװערסיטעט פֿון מינכען).
דער ציל פֿון דער פֿאָרשונג איז צו לאָזן דעם הײַנטיקן לײענער הערן די פֿאַרשײדענע שטימען אינעם אַלגעמײנעם כאָר פֿון סאָװעטישע ייִדישע ליטעראַטן, קינסטלער און כּלל־טוער.
ווי האָבן אָט די פֿיגורן פֿאַרשטאַנען די צוקונפֿטיקע ייִדישע קולטור? װי אַזױ האָבן זײ בדעה געהאַט צונױפֿצוברענגען ייִדישקײט און סאָװעטישקײט? װוּ שטײט די סאָװעטישע ייִדישע קולטור אױף דער ייִדישער װעלטמאַפּע? דאָס זײַנען די פֿראַגן, װאָס װאַכרושאָװאַ באַהאַנדלט.
זי גיט זיך ספּעציעל אָפּ מיט לינגװיסטישע פּרטים — טערמינען, מעטאַפֿאָרן, אימאַזשן — װאָס מען האָט גענוצט אין די קריטישע װיכּוחים פֿון יענער תּקופֿה. דערבײַ באַטראַכט זי ניט נאָר די מער באַקאַנטע ליטעראַרישע טעקסטן, נאָר אַ ברײטערן פֿאַרנעם פֿון מקורים פֿון צײַטונגען.
װאַכרושאָװאַ פּרוּװט צו אַנטפּלעקן די פֿילשטימיקײט פֿונעם סאָװעטיש־ייִדישן קולטורעלן פּראָיעקט. זי איז ספּעציעל פֿאַראינטערעסירט אין פֿאַרשײדענע װיזיעס פֿון דער צוקונפֿט פֿון ייִדיש אין סאָװעטן־פֿאַרבאַנד, װאָס מען האָט אַרומגערעדט אין די 1920ער יאָרן.
דאָס בוך באַשטײט פֿון דרײַ טײלן. אינעם ערשטן באַטראַכט װאַכרושאָװאַ כּלערלײ עסטעטישע מאַניפֿעסטן און קינסטלערישע פּראָגראַמען פֿון ייִדישער קולטור, װאָס מען האָט אַרױסגעגעבן נאָך דער ערשטער װעלט־מלחמה אין קיִעװ, מאָסקװע, לאָדזש, װאַרשע און בערלין.
דער צװײטער טײל איז געװידמעט דעם נסתּרס זאַמלונג רײַזע־פֿאַרצײכענונגען „דרײַ הױפּטשטעט“(1934). דער לעצטער חלק אַנאַליזירט די סטיליסטישע און לינגװיסטישע אַספּעקטן פֿון סאָװעטישע ליטעראַרישע איבערזעצונגען אױף ייִדיש פֿון רוסיש און אײראָפּעיִשע שפּראַכן.
די יאָרן נאָך דער ערשטער װעלט־מלחמה זײַנען געװען אַ בלי־תּקופֿה פֿון ייִדישן אַװאַנגאַרד אין ליטעראַטור און קונסט. אין װאַרשע זײַנען דערשינען די זשורנאַלן „רינגען“, „אַלבאַטראָס“, „כאַליאַסטרע“, „די װאָג“; אין בערלין — „מילגרױם“; אין קיִעװ — דיאַלמאַנאַכן „אײגנס“ און „אױפֿגאַנג“. לרובֿ האָבן די דאָזיקע פּובליקאַציעס ניט לאַנג געדױערט, אָבער זײ האָבן געמאַכט דרײסטע פּראָקלאַמאַציעס װעגן דער רעװאָלוציע אין דער ייִדישער קולטור.
למשל, אינעם ערשטן נומער פֿון דער סאָװעטישער קאָמוניסטישער צײַטונג „דער עמעס“ דעם 7טן נאָװעמבער 1920 האָט פּרץ מאַרקיש פֿאַרעפֿנטלעכט אַן אַרטיקל „אױף די װעגן פֿון ייִדישער דיכטונג“. עס איז מערקװירדיק, באַמערקט װאַכרושאָװאַ, װאָס דער דאָזיקער מאַניפֿעסט פֿון דער נײַער סאָװעטישער ייִדישער פּאָעזיע פֿאַרמאָגט ניט קײן מאַרקסיסטישע קאָמוניסטישע מליצה.
אַנשטאָט דעם רעדט מאַרקיש װעגן טיפֿע איבערלעבונגען, װאָס פֿאַרכליניען דעם מענטשן אין דער צײַט פֿון דער רעװאָלוציע. די רעװאָלוציע האָט גורם געװען אַן איבערבראָך אין דער טראַדיציע, „און טאַקע דערפֿאַר קאָנען די דיכטער פֿון אונדזער נײַער שטורעמדיקער תּקופֿה ניט שאַפֿן קײן מאָנומענטאַלע װערק, זײ זײַנען קױלן־גראָבערס […] פֿאַר נײַע תּקופֿות, פֿאַר קומעדיקע דורות,“ שרײַבט מאַרקיש.
אָבער מיט פֿיר יאָר שפּעטער האָט מאַרקיש זיך באַרעכנט װעגן דער המשכדיקײט פֿון דער ייִדישער קולטור. אין אַ רעפֿעראַט אין װילנע אין 1924 האָט ער געזאָגט, לױטן באַריכט אין דער װילנער צײַטונג „טאָג“: „ניטאָ קײן צװײ ליטעראַטורן, ס’זײַנען בלױז פֿאַראַן צװײ ליטעראַרישע עפּאָכעס, מיט פֿאַרשײדענע פֿאָרמעס, אָבער מיט אײן גרונד־ליניע, אײן ענדציל.“
דאָ האָט מאַרקיש פּראָקלאַמיט די המשכדיקײט צװישן די קלאַסיקער װי מענדעלע, שלום־עליכם און פּרץ און דער נײַער ליטעראַטור, װי מאַרקיש אַלײן, װאָס איז אַנטשטאַנען נאָך דער ערשטער װעלט־מלחמה.
אָט די צװײ קעגנזײַטיקע דעות װעגן דער ליטעראַרישער אַנטװיקלונג — אַן איבערבראָך אָדער המשכדיקײט — האָבן באַשטימט צװײ שטרעמונגען אין דער אַלװעלטלעכער ייִדישער ליטעראַטור נאָך דער ערשטער װעלט־מלחמה, סײַ אין סאָװעטן־פֿאַרבאַנד, סײַ אין פּױלן און סײַ אין אַמעריקע.
אין אונטערשייד צו דער הײַנטיקער אַמעריקאַנער שיטה אין ייִדיש־פֿאָרשונגען, װאָס פּרוּװן כּסדר צופּאַסן ייִדישע טעקסטן צו דער הײַנטיקער מאָדע אין ליטעראַרישער טעאָריע, איז װאַכרושאָװאַס מעטאָד דער עיקר אַ פֿילאָלאָגישער.
זי באַזירט אירע אױספֿירן אױף אַ גרונטיקן אַנאַליז פֿונעם שפּראַכלעכן סטיל פֿון ייִדישע מקורים. אַזאַ צוגאַנג מאַכט אירע אַרגומענטן גלײַכצײַטיטק מער װאָגיק און מער ניואַנסירט. זי דערװײַזט פּינקטלעך, װי אידעיִשע און עסטעטישע חילוקי־דעות צװישן ייִדישע ליטעראַטן האָבן זיך אַנטפּלעקט דורך שאַטירונגען אין זײער זאַצבױ, װאָקאַבולאַר, אינעם אױסקלײַב פֿון גערמאַנישע, סלאַװישע און לשון־קודשדיקע קאָמפּאָנענטן.
װאַכרושאָװאַ באַמערקט, אַז כּסדר שאַצט מען אָפּ די פּאָזיציעס פֿון סאָװעטישע שרײַבער, אַזעלכע װי מאַרקיש און דוד בערגעלסאָן, פֿונעם שפּעטערן שטאַנדפּונקט, װען מען איז שױן געװױר פֿון זײער טראַגישן אומקום. זי פּרוּװט, להיפּוך, לײענען זײערע טעקסטן דורך דעם מיטצײַטלערישן שפּאַקטיװ. זי ברענגט דעם לײענער אַרײַן אינעם סאַמע ברען פֿון קריטישע װיכּוחים פֿון די 1920ער יאָרן.
אַן אינטערעסאַנטער בײַשפּיל פֿון דעם, װי אַזױ מען האָט זיך געפּרוּװט צופּאַסן צו די נײַע סאָװעטישע באַדינגונגען, זײַנען דעם נסתּרס פֿאַרצײכענונגען װעגן די שטעט כאַרקעװ, לענינגראַד און מאָסקװע אינעם זאַמלבוך „הױפּטשטעט“. דאָס איז געװען זײַן פּרוּװ אַריבערצוגײן פֿונעם סימבאָליסטישן סטיל פֿון זײַנע פֿריִערדיקע דערציילונגען צו דעם רעאַליסטישן סטיל פֿונעם זשאַנער פֿון רײַזע־פֿאַרצײכענונג.
װאַכרושאָװאַ האַלט, אַז דער נסתּר האָט בכּװוּן אָפּגעהיט עלעמענטן פֿון זײַן סימבאָליסטישן סטיל – אַזעלכע װי ריטמישע איבערחזרונגען פֿון די אײגענע װערטער אין אײן זאַץ, דער שװערלעכער דײַטשמערישער זאַצבױ, דער ניט־פֿאַרלאָזלעכער נאַראַטאָר – כּדי אונטערצורײַסן די פּאָזיטיװע שטימונג, װאָס עס האָט געפֿאָדערט די אָפֿיציעלע סאָװעטישע ליטעראַטור. „הױפּטשטעט“ איז אַ דאָקומענט פֿון דעם נסתּרס אַנטױשונג אינעם פּראָיעקט פֿון אױפֿבױען די ייִדישע קולטור אינעם סאָװעטן־פֿאַרבאַנד, פֿאַרסך־הכּלט װאַכרושאָװאַ.
װי אַ צאָל אַנדערע ייִדישע און ניט־ייִדישע מחברים, װאָס זײַנען געשטאַנען אױף די ראַנדן פֿון דער אָפֿיציעלער סאָװעטישער ליטעראַטור, האָט דער נסתּר געפֿונען אַ מקום־מקלט אין איבערזעצערישער אַרבעט. ער האָט איבערגעזעצט אויף ייִדיש די װערק פֿון די רוסישע קלאַסיקער לעװ טאָלסטאָי, פֿיאָדאָר דאָסטאָיעװסקי, איװאַן טורגענעװ, און פֿון אַ היפּשער צאָל דײַטשישע, פֿראַנצײזישע און אַנדערע שרײַבער.
איבערזעצונגען פֿון דער רוסישער און אײראָפּעיִשער בעלעטריסטיק און דיכטונג, פֿון פּאָליטישער און װיסנשאַפֿטלעכער ליטעראַטור אױף די סאָװעטישע מינאָריטעט־שפּראַכן זײַנען געװען אַ װיכטיקער עלעמענט פֿון דער סאָװעטישער קולטור־פּאָליטיק, און ייִדיש איז ניט געװען קײן אױסנאַם. דערצו איז דאָס געװען אַ מער־װײניקער סטאַבילע פּרנסה, װײַל די האָנאָראַרן האָבן באַצאָלט מלוכישע פֿאַרלאַגן.
דװקא די איבערזעצונגען האָבן אַ סך בײַגעטראָגן צו דער אַנטװיקלונג פֿונעם אײגנאַרטיקן סאָװעטישן נוסח פֿון ייִדיש. איבערזעצונגען זײַנען אויך געװאָרן אַ װיכטיק ליטעראַריש פֿעלד פֿאַר שפּראַכלעכע עקספּערימענטן, בפֿרט װען די פּאָליטישע באַדינגונגען זײַנען אין די 1930ער יאָרן געװאָרן אַלץ שװערער, פֿאַרסך־הכּלט װאַכרושאָװאַ. אַזױ האָט זיך די ייִדישע שפּראַך װײַטער אַנטװיקלט, ניט געקוקט אױף דעם פּאָליטישן דרוק.
The post The battle between tradition and revolution in Soviet-Yiddish culture appeared first on The Forward.
