Uncategorized
How an encounter with Guillermo del Toro led to NYC’s first Mexican Jewish Film Festival
(JTA) — When Deborah Koenigsberger Gutierrez attended a small cocktail reception with the celebrated Mexican filmmaker Guillermo del Toro last December, she didn’t expect to leave with an idea for a synagogue fundraiser.
But in a conversation with del Toro and a few other guests at the event, which was in honor of the premiere of his latest feature, “Pinocchio,” the famed filmmaker made a remark that stuck with her.
“He said something that really hit my heart,” recalled Koenigsberger Gutierrez, the president of Tribeca Synagogue. “He said, ‘Every Mexican outside of Mexico is an ambassador of the culture of Mexico.’”
Koenigsberger Gutierrez, who was born in Mexico City, had been on the lookout for creative ways to engage young families at her congregation, something beyond a traditional silent auction and gala dinner. She landed on a program that would draw an audience and pay tribute to del Toro’s craft, and began organizing the synagogue’s first-ever Mexican Jewish Film Festival, which will begin on Sunday, April 2.
“I basically said to myself, ‘How can I make a big event that brings in people and also celebrates Mexican Jews?’” Koenigsberger Gutierrez said. “And everybody loves going to the movies.”
The festival will feature 10 films with English subtitles over the course of three days, all of which were directed, made, written or acted in by Mexican Jews. The Jews highlighted in the festival come from a variety of Jewish backgrounds, including Ashkenazi, Sephardic and Syrian, and the films span a variety of genres, including horror, comedy and drama.
In addition to movie screenings, the festival will feature Q&As with two of the directors: Guita Schyfter, who directed “Like a Bride,” a coming-of-age story about two young women in 1960s Mexico City; and Isaac Ezban, who directed two horror movies, “Evil Eye” and “The Similars.” It will also feature a performance from the Nashir! chorus, pop-up artisan shops in the social hall, coffee from Mexico’s Chiapas region and cocktails and kosher Mexican food from the restaurant Carlos & Gabby’s.
The film screenings will conclude on April 4, and the festival will host a final day of events on April 5, the eve of Passover, including a “bread party” where attendees can munch on leavened products traditionally prohibited on the holiday. Vendors will sell Mexican folk art and kosher Mexican cookies.
The Tribeca Synagogue, which until a decade ago was called the Synagogue for the Arts, often rents out its sanctuary space, and hosted the 2022 NYC Bicycle Film Festival in November. It can place a giant screen at the front of the sanctuary, turning it into a makeshift theater. All it took to organize the Mexican Jewish Film Festival, Koenigsberger Gutierrez said, was selecting the films and getting the rights to screen them (and in one case, subtitling one of the films, the 2008 drama “3:19,” in English for the first time ever.)
Other films screening at the festival include the 1955 comedy “The Criminal Life of Archibaldo de la Cruz,” about a wannabe serial killer who keeps plotting murders but can’t quite execute any of them; “One for the Road,” a 2014 film about three octogenarian friends who take a trip together; and the 2007 comedy “My Mexican Shivah,” about a family dealing with their secrets being revealed as they mourn their patriarch.
Beyond her own synagogue community, which has fewer than 100 active memberships, Koenigsberger Gutierrez is expecting a diverse turnout for the festival. Jorge Islas Lopez, the Mexican consul general in New York, will give an address and is inviting Mexicans in New York to attend. The American Sephardi Federation and the Syrian Jewish group Kanisse have also partnered with the festival.
Koenigsberger Gutierrez hopes the films enable viewers to see beyond popular U.S. conceptions of Mexico on screen, which she says focus too much on violence fueled by drug cartels.
“We are not one genre,” Koenigsberger Gutierrez said. “We’re not only El Chapo and all these you know, drug dealers, and the things you see [in] Hollywood a lot. We are much more than that. The film festival is to celebrate Mexican Jews and their work.”
She added, “People tend to think that Jews look a certain way. And I can say that people think that, also, Mexicans look a certain way.”
When Koenigsberger Gutierrez came to the United States for her master’s degree eight years ago, she was surprised to see that people doubted her nationality.
“In Mexico, nobody ever questioned that I was Mexican,” she said. “There was no question. But when I got to America, people would be like, ‘You’re not really Mexican because you’re Jewish.’ And that was kind of like, really something I’ve never, never dealt with. I was like, ‘What do you mean? I’m 100% Mexican, I’m 100% Jewish.’ I’m Mexican and I’m Jewish.”
—
The post How an encounter with Guillermo del Toro led to NYC’s first Mexican Jewish Film Festival appeared first on Jewish Telegraphic Agency.
Uncategorized
Hundreds rally at United Nations to urge world leaders to address antisemitism
(JTA) — Hundreds of members of New York’s Jewish community competed against stand-still traffic, security details and dozens of black SUVs Wednesday night to reach Dag Hammarskjöld Plaza near the United Nations.
Their plea? For world leaders at the global body’s annual General Assembly to take antisemitic violence seriously.
“This week world leaders are gathered in our city, right down the street at the United Nations, to discuss global challenges,” Eric Goldstein, CEO of the UJA-Federation of New York, said in his opening remarks. “But we know that they are not addressing the rampant proliferation of antisemitism across the world.”
Organized by UJA and the Jewish Community Relations Council of New York, the evening rally featured a number of interfaith speakers, as well as survivors of various antisemitic hate crimes around the world from Nova to Bondi Beach.
Devorah Halberstam, whose son Ari was murdered on the Brooklyn Bridge in 1994 in a terror attack, gave an impassioned speech, imploring world leaders to “tell your people: Take this message back to your countries. Antisemitism must stop. Not tomorrow. Not when it becomes politically expedient. Right now.”
A number of speakers Wednesday night criticized New York City Mayor Zohran Mamdani, questioning whether he could truly be a mayor to New York City’s Jews who fundamentally disagree with him on Israel. Others, like Anti-Defamation League CEO Jonathan Greenblatt called out a more general “deliberate passivity in the face of antisemitism,” likening it to complicity.
Also speaking Wednesday was George Zamot, a UPS driver who intervened in July’s stabbing attack on the Upper West Side, in which a Jewish man and an Asian man were injured.
While some speakers focused on the dangers of antisemitism, a few addressed moments of community that resulted from such terrible events.
In a display of unity, Nova music festival survivor Shalev Biton gave remarks while also translating the remarks of Younes Alkarnawi, the Bedouin man who saved his life.
The rally’s audience dwindled as the evening wore on, and a small group of counterprotestors from the anti-Zionist group Neturei Karta became increasingly loud.
The demonstration follows recent public gatherings addressing antisemitism in New York City, including a contentious prayer vigil held by two Orthodox Jewish day schools outside the mayor’s home of Gracie Mansion last week.
It also marks a pivot toward more community advocacy within the scope of UJA’s work. (70 Faces Media, the parent company of the Jewish Telegraphic Agency and New York Jewish Week, receives UJA funding.)
In an interview earlier this week with eJewishPhilanthropy, UJA’s executive vice president for community strategy and external relations Hindy Poupko called the Wednesday evening rally “an attempt to ensure that our narrative doesn’t get drowned out during this U.N. week.”
This article originally appeared on JTA.org.
The post Hundreds rally at United Nations to urge world leaders to address antisemitism appeared first on The Forward.
Uncategorized
How Russian and Austrian politics gave rise to modern Yiddish literature
פֿון װאַנען האָט זיך גענומען די מאָדערנע ליטעראַטור אױף ייִדיש און העברעיִש? ביז הײַנט האָט מען געהאַלטן, אַז זי איז געװען אַ פּועל־יוצא פֿון דער השׂכּלה־אידעאָלאָגיע, װאָסער ציל איז געװען צו דערציִען די ייִדישע מאַסן אינעם גײַסט פֿון דער אײראָפּעיִשער אױפֿקלערונג־קולטור.
עופֿר דינעס (קאָלאַמביע־אוניװערסיטעט) האַלט, אַז אַ װיכטיקע ראָלע אין דער אַנטוויקלונג פֿון דער מאָדערנער ליטעראַטור בײַ ייִדן האָט געשפּילט די נײַע קאָלאָניאַלע פּאָליטיק פֿון די רוסישע און עסטרײַכישע אימפּעריעס נאָך די צעטײלונגען פֿון פּױלן סוף־18טן יאָרהונדערט.
אונטער דער אַלטער פּױלישער מאַכט האָבן ייִדישע יחידים ניט געהאַט קײן דירעקטן שײכות צו דער מלוכה. די קהילות האָבן זיך געפֿירט לױט זײערע אײגענע תּקנות און מנהגים, און זײער קאָלעקטיװער פֿאָרשטײער פֿאַר דער מלוכה איז געװען דער װעד ארבע ארצות (די פֿאַרװאַלטונג פֿון פֿיר לענדער).
די נײַע אימפּעריאַלע מלוכות האָבן אָפּגעשאַפֿן דעם דאָזיקן רעזשים און גענומען אײַנפֿירן אַלגעמײנע געזעץ־געבונג פֿאַר אַלע אונטערטאַנער זײערע, ייִדן בתוכם. דינעסעס בוך באַשרײַבט ווי אַזוי די משׂכּילים האָבן גענומען אױף זיך די אױפֿגאַבע צו דערקלערן די דאָזיקע פּאָליטיק פֿאַר די ייִדישע מאַסן דורך זײערע ליטעראַרישע װערק.
דאָס קעפּל פֿון דינערס בוך לאָזט זיך ניט גענױ איבערזעצן אױף ייִדיש. דאָס ענגלישע װאָרט fiction האָט צװײ פֿאַרשײדענע באַטײַטן: בעלעטריסטיק און פֿיקציע, און זײ בײדע באַלאַנגען צו דעם מײן פֿונעם קעפּל: “די בעלעטריסטיק/פֿיקציע פֿון דער מלוכה“.
דורך זײערע בעלעטריסטישע װערק, האַלט דינעס, האָבן די משׂכּילישע מחברים געשאַפֿן אַן אידעאַליזירטן אימאַזש, אַ „פֿיקציע“, פֿון דער גוטװיליקער מלוכישער מאַכט, װאָס זאָרגט זיך װעגן דעם װױלזײַן פֿון אַלע אירע אונטערטאַנער.
די דאָזיקע פּאָזיציע האָט פֿאָרמולירט ישׂראל אַקסענפֿעלד (1787־1866) אין „דאָס שטערנטיכל“, דעם ערשטן ייִדישן ראָמאַן: „דאָס פּױלישע ביטערע אָנגעבלאָזענע גדלות, די פּױלישע גאװה איז בײַם רוס ניטאָ. אַ רוס, אַז ער קען זיך מיט אַ ייִדן און האָט מיט אים עטלעכע מאָל צו טאָן, רופֿט ער אים ׳בראַט׳’ [ברודער]. אַפֿילו דער פֿאַקטאָר [קאָמיסיאָנער], אַז ער [דער ייִד] דינט אים געטרײַ, האָט ער אים ליב.“
דינעסעס העלדן זײַנען פֿאַרשײדענע פֿיגורן. אײניקע זײַנען באַרימט, װי דער „זײדע“ פֿון דער ייִדישער ליטעראַטור, שלום־יעקבֿ אַבראַמאָװיטש (מענדעלע מוכר ספֿרים); דער גאַליציאַנער משׂכּיל יוסף פּערל און רבי נחמן פֿון בראַצלעװ.
אַנדערע זײַנען שוין כּמעט פֿאַרגעסן געװאָרן, װי דער העברעיִשער דיכטער משה אלחנן — דער מחבר פֿון צװײ העברעיִשע לױבגעזאַנגען. אײן שיר איז געװען געװידמעט דעם פּױלישן קעניג און דער צװײטער — דעם רוסישן צאַר. אַ צווייטער בײַשפּיל איז דער עסטרײַכישער באַאַמטער יאָהאַן עדואַרד זאַק, דער פֿאַרפֿאַסער פֿון אַ סאַטירישן ראָמאַן, װאָס מאַכט חוזק פֿון די גאַליציאַנער חסידים.
עס איז גוט באַקאַנט, אַז די משׂכּילים, בפֿרט דער טאַרנעפּאָלער סוחר יוסף פּערל, האָבן אין זײערע סאַטירישע חיבורים אױסגעלאַכט די חסידים..
אָבער מיט דער צײַט האָט פּערל דערזען, אַז דאָס איז ניט גענוג פֿאַר באַקעמפֿן די השפּעה פֿון חסידות. ער האָט זיך גענומען מסרן זײ צו די עסטרײַכישע אינסטאַנצן דורך זײַנע ליטעראַרישע װערק. װײַזט אױס, אַז די עסטרײַכישע פּאָליצײ האָט געהאַט מומחים, װאָס האָבן געקענט לײענען ייִדיש און העברעיִש.
להיפּוך צו די משׂכּילים, זײַנען די חסידים ניט געװען אײַנשטימיק אין זײער באַצי צו דער רוסישער אימפּעריע. דער גרעסטער אָנהענגער פֿון רוסלאַנד איז געװען דער גרינדער פֿונעם חב״ד, ר׳ שניאור זלמן פֿון ליאַדי. ער האָט געהאַלטן, אַז די קאָנסערװאַטיװע רוסישע פּאָליטיק העלפֿט באַשיצן ייִדישקײט קעגן די נײַע מערבֿדיקע אידעען.
ר׳ נחמן פֿון בראַצלעװ האָט געהאַט אַן אַנדער דעה. כּסדר האַלט מען זײַנע סיפּורי־מעשׂיות פֿאַר מיסטישע אַלעגאָריעס. אַ סך פֿון זײ דערצײלן װעגן אַ מלך און זײַן מלוכה. אַלעגאָריש טײַטשט מען דאָס אױס װי דער רבונו של עולם און די באַשאַפֿענע װעלט זײַנע.
אָבער דינעס לײענט די דאָזיקע מעשׂיות דורך אַ היסטאָרישן פּאָליטישן שפּאַקטיװ. ער האַלט, אַז צו מאָל איז דער מלך טאַקע פּשוט אַ קעניג און זײַן קעניגרײַך איז אַן עכטע מלוכה.
ר׳ נחמנס קריטיק פֿון דער נײַער אימפּעריאַלער פּאָליטיק איז ספּעציעל בולט אין דער „מעשׂה ממלך שגזר שמד“ („מעשׂה װעגן אַ קעניג װאָס האָט באַפֿוילן שמד“), װאָס מאָלט אױס אַ דעספּאָטישן מאָנאַרך.
דורך זײַנע אַלעגאָריעס האָט ר׳ נחמן געפּרוּװט דערקלערן זײַנע חסידים, אַז די נײַע רוסישע בעלי־בתּים זײַנען אױסן מװתּר צו זײַן די אױטאָנאָמיע, װאָס די ייִדישע קהילות האָבן גענאָסן אונטער דער פּױלישער מאַכט.
ר׳ נחמנס כּװנה, האַלט דינעס, איז געװען צו באַשיצן ייִדן פֿון דער נײַער מאַכט. צוליב דעם האָט ער ספּעציעל אױסגעקליבן די שטאָט בראַצלעװ (בראַסלעװ) אין פּאָדאָליע פֿאַר זײַן רעזידענץ, װײַל דאָס איז געװען אַן אַדמיניסטראַטיװער קרײַז־צענטער.
ר׳ נחמן האָט געהאָפֿט, אַז בראַצלעװ װעט זײַן „די פֿאַבריק פֿון ייִדישקײט“, און אַזױ אַרום „װעט די גאַנצע װעלט ווערן בראַסלאַװער חסידים“. די דאָזיקע װערטער האָט פֿאַרשריבן זײַן געטרײַער תּלמיד ר׳ נתן שטײנהאַרץ.
דינעס איז אַ געניטער דערצײלער. אױף די זײַטן פֿון זײַן בוך טרעפֿן זיך פּױלישע פּריצים, רוסישע מיליטער־לײַט, עסטרײַכישע פּאָליצײ און כּל־מיני ייִדן: משׂכּילים, חסידים, משומדים. ער אַנטפּלעקט פֿאַרכאַפּנדיקע פּרטים און אומשטאַנדן, װאָס לאָזן אױף ס׳נײַ אױסטײַטשן ליטעראַרישע טעקסטן.
סוף־18טן און אָנהײב־19טן יאָרהונדערט איז געװען אַ שטורעמדיקע תּקופֿה איבער גאַנץ אײראָפּע. די צעטײלונגען פֿון פּױלן און דערנאָך די מלחמות קעגן נאַפּאָלעאָנישן פֿראַנקרײַך האָבן שטאַרק געענדערט די פּאָליטישע מאַפּע פֿון מיטל־ און מזרח־אײראָפּע.
די דאָזיקע דראַמאַטישע געשעענישן האָבן פֿאַרטיפֿט דעם שפּאַלט אינעם פּױלישן ייִדנטום. די העכערע שיכטן, פֿאַרמעגלעכע שטאָטישע בעלי־בתּים, האָבן לרובֿ געשטיצט די נײַע פּאָליטיק און געצױגן נוצן פֿון דער לעגאַלער אָרדענונג אין רוסלאַנד און עסטרײַך.
אָבער די אָרעמע שטעטלדיקע מאַסן, בפֿרט חסידים, האָבן חושד געווען, אַז די נײַע מאַכט מאַכט וועט זיך אַרײַנמישן אין זײער עסקים כּדי אָפּצוציִען ייִדן פֿון ייִדישקײט.
בײדע צדדים האָבן גענומען פֿאַרשפּרײטן זײערע אידעען דורך ליטעראַרישע טעקסטן אין פֿאַרשײדענע זשאַנערס, אַזעלכע װי מעשׂיות, לידער, ראָמאַנען און סאַטירישע פּאַמפֿלעטן. און פֿון אָט די דאָזיקע װיכּוחים איז אױסגעװאַקסן די מאָדערנע צװײ־שפּראַכיקע ייִדישע ליטעראַטור.
The post How Russian and Austrian politics gave rise to modern Yiddish literature appeared first on The Forward.
Uncategorized
2 top Iranian officials to face trial in absentia over deadly 1994 attack on Argentinian Jewish center
(JTA) — Two senior officials at the heart of Iran’s military and national security establishment are among the eight people set to face trial in absentia over their alleged roles in the 1994 terrorist bombing of the AMIA Jewish community center in Buenos Aires.
Argentine Federal Judge Daniel Rafecas issued the 648-page ruling Monday, formally processing the suspects and ordering an asset freeze of up to $500 million for each of them. The ruling attributes different roles to the suspects, ranging from senior Iranian officials who allegedly made and facilitated the decision to carry out the attack to individuals accused of providing diplomatic and operational support.
Ahmad Vahidi, the current commander-in-chief of Iran’s Islamic Revolutionary Guard Corps, and Mohsen Rezaei, secretary of Iran’s Supreme National Security Council, are among seven Iranian citizens and one Lebanese national formally charged in the case.
The other defendants are former Iranian intelligence minister Ali Fallahian; former foreign minister Ali Akbar Velayati; former Iranian diplomat Hadi Soleimanpour; former cultural attaché in Buenos Aires Mohsen Rabbani; former embassy official Ahmad Reza Asghari; and alleged Hezbollah operative Salman Raouf Salman, also known as Samuel Salman El Reda.
The judge charged the defendants with aggravated homicide and injuries motivated by racial or religious hatred. He classified the bombing as both a crime against humanity and an act of genocide.
The July 18, 1994 bombing of the AMIA building killed 85 people and injured over 300, remaining the deadliest terrorist attack in Argentine history.
The ruling was handed down after almost seven months of Iran’s war with the U.S. and Israel, with the Islamic Republic’s nuclear program at the center of international debate.
Argentine President Javier Milei, known for his pro-Israel views, noted the prosecution in his remarks Wednesday at the annual U.N. General Assembly, and placed it in the context of the threat he said Iran poses to the West.
“We have also made a geopolitical choice: We have aligned ourselves unequivocally with the West, with the United States and with Israel — countries with which we share a deep affinity of values and strategic complementarity,” he said. “That is why we condemn the Iranian regime’s attacks on the State of Israel, we have designated Iran’s Revolutionary Guard as a terrorist organization, and continue to seek justice for the two attacks carried out on Argentine soil in 1992 and 1994.”
The indictments followed a unanimous ruling also on Monday by the federal appeals court upholding the constitutionality of applying Argentina’s trial-in-absentia law to the AMIA case. The legislation, enacted in 2025, allows proceedings involving terrorism and crimes against humanity to continue when defendants deliberately evade Argentine justice.
The Jewish umbrella organization DAIA welcomed the decision. “Thirty-two years after the bombing of the AMIA-DAIA building, Argentina’s courts have taken a major step in the pursuit of truth and justice,” it said in a post on X. The post featured photos of the suspects formally charged by an Argentine judge under the headline “Historic Event.”
AMIA in a statement posted Tuesday said the decision marks “a decisive milestone in establishing the truth about the worst terrorist attack suffered by our country.” The trial date has not yet been set, but experts quoted by Argentine media estimate that it will take place next year. It would be the first trial in absentia in Argentina’s history.
This article originally appeared on JTA.org.
The post 2 top Iranian officials to face trial in absentia over deadly 1994 attack on Argentinian Jewish center appeared first on The Forward.
