Uncategorized
The Orthodox community in pre-war Czernowitz
די וואָך איז ניפֿטר געוואָרן הרבֿ מאיר מאָסקאָוויץ, וואָס איז געבוירן געוואָרן אין טשערנאָוויץ אין 1927 — דאָס עלטסטע קינד פֿונעם שאָצער רבין, ר׳ אַבֿרהם חיים. ווי אַ בחור האָט ער זיך געלערנט אין אַ ישיבֿה אין וויזשניץ.
אין 1941 זענען די דײַטשן אַרײַן אין טשערנאָוויץ. ווי הרבֿ מאָסקאָוויצעס זון יואל האָט דערציילט אין אַן אַרטיקל אין 2012, האָבן די דײַטשן דערהרגעט דעם שאָצער רבין און אַנדערע ייִדישע קהילה־פֿירער, אַרײַנגעטריבן די ייִדן אין שאַרגאָראָדער געטאָ אין טראַנסניסטריע, און געשיקט דעם יונגן מאיר יעדן טאָג אויף צוואַנגאַרבעט. איין מאָל אויפֿן וועג צום אַרבעט־לאַגער איז ער אַנטלאָפֿן און אָנגעקומען אין דער רוסיש־אָקופּירטער טעריטאָריע, וווּ די „עלית הנוער“ באַוועגונג האָט אים על־פּי־נס אַרויסגעשמוגלט קיין ארץ־ישׂראל. נאָך דער מלחמה האָט ער זיך דערוווּסט אַז זײַן מאַמע האָט איבערגעלעבט דעם חורבן און וווינט אין ניו־יאָרק, האָט ער זיך דאָרטן באַזעצט.
אין 2010 האָב איך אינטערוויויִרט מאָסקאָוויצן פֿאַר דעם ווײַטערדיקן אַרטיקל וועגן די פֿרומע קרײַזן אין פֿאַר־מלחמהדיקן טשערנאָוויץ. איך האָב זיך באַקענט מיט אים דורך מײַן זון גדליה איידלמאַן, וואָס איז געווען זײַנער אַ תּלמיד. כּדי צו ווײַזן וואָס פֿאַר אַ מין מענטש הרבֿ מאָסקאָוויץ איז געווען, הערט די מעשה: גדליה האָט מיר דערציילט אַז פֿאַרן סוף־עקזאַמען האָט הרבֿ מאָסקאָוויץ געזאָגט די תּלמידים אַז זיי קענען ענטפֿערן אויף די פֿראַגעס אין ענגליש אָדער לשון־קודש. האָט גדליה געפֿרעגט צי ער מעג דאָס מאַכן אויף ייִדיש. „זיכער,“ האָט מאָסקאָוויץ געענטפֿערט. האָט גדליה אַרײַנגעגעבן זײַן עקזאַמען, ציטירנדיק רשי און אַנדערע מפֿרשים אויף ייִדיש. מאָסקאָוויץ האָט אַזוי הנאה געהאַט דערפֿון אַז ער האָט געוויזן די ייִדיש־שפּראַכיקע דערקלערונגען צו זײַנע קאָלעגעס.
כּדי זיך צו דערוויסן מער וועגן הרבֿ מאָקאָוויצעס לעבן, אָט איז אַ ווידעאָ־רעקאָרדירונג פֿון זײַן לוויה.
[דער ווײַטערדיקער אַרטיקל איז לכתּחילה פּובליקירט געוואָרן דעם 26טן מאַרץ 2010]
* * *
געוויינטלעך ווען מע רעדט וועגן דער ייִדישער געשיכטע פֿון דער שטאָט טשערנאָוויץ באַטאָנט מען איר וויכטיקייט ווי אַ צענטער פֿון דער ייִדישער ליטעראַטור און קולטור.
וועגן איין אַספּעקט הערט מען כּמעט גאָרנישט: דאָס לעבן פֿון די פֿרומע ייִדן אין טשערנאָוויץ. ס׳איז טאַקע אַ שאָד, ווײַל אין יענער תּקופֿה האָבן אין דער שטאָט זיך געפֿונען נישט ווייניקער ווי פֿינף חסידישע רביס, האָט איבערגעגעבן הרבֿ מאיר מאָסקאָוויץ, דער טשערנאָוויץ־געבוירענער מחבר פֿון אַ בוך זכרונות אויף העברעיִש, „כזה ראה וקדש“ (אַזוי געזען און פֿאַרהייליקט).
הרבֿ מאָסקאָוויץ, וועלכער איז געבוירן געוואָרן אין 1927, איז יאָרן לאַנג געווען אַ תּנ״ך־לערער אין דער אָנגעזעענער ניו־יאָרקער ייִדישער מיטלשול רמ״ז. בעת אַן אינטערוויו מיטן פֿאָרווערטס אין זײַן דירה אויף איסט 82סטער גאַס, האָט ער דערציילט, אַז ער אַליין איז געווען דער זון פֿונעם שאָצער רבין. עס האָבן אין טשערנאָוויץ דעמאָלט אויך געוווינט פֿיר אַנדערע רביס: דער באָיאַנער רבי, ר׳ משה פֿרידמאַן; דער נאַדווערנער רבי, איתמר ראָזענבאַום; דער קיטעווער רבי, גראָסמאַן; דער זאַלישטשיקער רבי, האַגער און דער שאָצער רבי, ר׳ אַבֿרהם־חיים מאָסקאָוויץ. אַלע רביס זענען געווען קרובֿים, ווײַל אַלע האָבן געמאַכט שידוכים צווישן זיך.
יעדער רבי האָט געהאַט אַ הויף מיט חסידים, האָט הרבֿ מאָסקאָוויץ דערציילט, אָבער אין פֿאַרגלײַך מיט די רביס, וואָס האָבן שבת און יום־טובֿ געטראָגן אַ שטרײַמל, האָבן די מתפּללים זיך שוין געהאַלטן פֿאַר „מאָדערנע מענטשן“ — האָבן זיי נישט געהאַט קיין באָרד אָדער פּאות, און זענען געקומען צום מנין טראָגנדיק אַ צילינדער און פֿראַק. הרבֿ מאָסקאָוויצעס אייגענע משפּחה האָט געוווינט אינעם זעלבן בנין פֿון דער שיל. „איך אַליין האָב געהאַט קליינע פּאהלעך,“ האָט ער צוגעגעבן.
הרבֿ מאָסקאָוויצס מאַמע, אַלטע־שיינדל, איז געווען אַ טאָכטער פֿונעם פּידײַעצער רבין, האָט זי געטראָגן אַ שייטל, אָבער זי, און די אַנדערע „רבישע קינדער“, ווי מע פֿלעג זיי רופֿן, זענען פֿאָרט געווען אונטער דער השפּעה פֿון דער מאָדערנער שטאָט. אין פֿאַרגלײַך מיט איר מאַן, וועלכער האָט גערעדט ייִדיש מיט די קינדער, האָט די רביצין גערעדט דײַטש. זי פֿלעג גיין אין טעאַטער, לייענען ייִדישע פּאָעזיע און געבן מענער די האַנט. מוטערס־טאָג האָט דאָס קליינע „מאירל“ איר געבראַכט בלומען, און סילוועסטער־נאַכט האָבן די רביצין און די אַנדערע פֿרויען פֿון רבישע היימען געפּראַוועט אַ שׂימחה.
„סילוועסטער זענען זיי געקומען צו אונדז אויפֿן צווייטן שטאָק, עלעגאַנט אויסגעפּוצט, און געגעסן און פֿאַרבראַכט שעהען לאַנג אין איינעם,“ האָט הרבֿ מאָסקאָוויץ דערציילט. און כאָטש קיין משקה האָבן זיי נישט געטרונקען, „האָבן די שנורן פֿונעם באַיאָנער רבין יאָ גערייכערט סיגאַרעטקעלעך.“
הרבֿ מאָסקאָוויץ געדענקט נאָך זײַן ערשטן טאָג אין חדר צו דרײַ יאָר. „מײַן טאַטע־מאַמע זענען קיין מאָל נישט געגאַנגען שפּאַצירן צוזאַמען, אָבער יענעם טאָג האָבן זיי מיר אָנגעטאָן נײַע קורצע הויזן, נײַע שיך און אַ נײַעם טלית־קטן, און ביידע האָבן מיך גענומען בײַ דער האַנט אין חדר אַרײַן. ווען מיר זענען אָנגעקומען האָט דער טאַטע מיך אַרומגענומען מיט אַ טלית און אַרײַנגעטראָגן. אויפֿן טיש איז מיט גרויסע גאָלדענע אותיות געווען אָנגעשריבן ׳מאירל׳. יעדעס מאָל וואָס איך האָב ריכטיק נאָכגעזאָגט ׳קמץ אלף אָ, קמץ בית באָ׳ איז אַראָפּגעפֿאַלן אַ האָניק־קיכעלע. כ׳האָב טאַקע געמיינט, ס׳איז פֿון הימל! אַזוי ווי סע שטייט אין משלי: לערנען תּורה איז אַזוי ווי האָניק און מילעך, זיס צו דער נשמה און ס׳היילט די ביינער.“
צו פֿינעף יאָר האָט מאירל אָנגעהויבן לערנען חומש. „ס׳איז געווען אין אַ שבת נאָכמיטאָג. משפּחה און פֿרײַנד און אַלע פֿינעף רביס זענען געקומען. מע האָט מיך געשטעלט אויפֿן טיש, כ׳האָב געטראָגן אַ ברוינעם סאַמעטענעם אָנצוג, און ביידע זיידעס האָבן מיר אָנגעטאָן גאָלדענע זייגערס אויף קייטן. דערנאָך האָט מען מיך געפֿרעגט: וואָס לערנסטו אין חומש?“
נאָכן פֿאַרהערן דאָס קינד האָט מען אָנגעהויבן טאַנצן און זינגען, עסן טאָרט און פּירות. אַלע רביס האָבן געטראָגן שטרײַמלעך, געזעסן און אויסגעטיילט שיריים. ער, מאירל, איז געזעסן צווישן ביידע זיידעס.
יעדן אינדערפֿרי האָט מאירל זיך געלערנט אין חדר, און דרײַ מאָל אַ וואָך איז ער נאָך מיטאָג געגאַנגען אין אַ ציוניסטישער העברעיִשער שול, „בית ספֿרי“. אין 1936 איז ער אַוועקגעפֿאָרן קיין וויזשניץ זיך לערנען אין דער וויזשניצער ישיבֿה. ער פֿלעג אַהיימקומען בלויז שבת־חנוכּה, פּסח און יום־טובֿ.
סוכּות אין טשערנאָוויץ געדענקט הרבֿ מאָסקאָוויץ זייער גוט. אַ גאַנץ יאָר האָבן די מענער און פֿרויען געגעסן צוזאַמען, אָבער סוכּות — נישט. די מאַמע האָט געבענטשט ליכט, געקומען אין סוכּה פֿאַר קידוש און המוציא, אָבער דערנאָך אַרײַן אין הויז, וווּ זי האָט פֿאַרבראַכט מיט די אַנדערע פֿרויען.
די סוכּה איז געווען אַ גרויסע; ווען דער טאַטע האָט געפֿירט טיש די צווייטע נאַכט סוכּות, לכּבֿוד דער שׂימחת־בית־השואבֿה, פֿלעגן אַרײַנקומען אין דער סוכּה 150 מענטשן. מ׳איז דאָרט אָבער נישט געשלאָפֿן. „ס׳איז געווען קאַלט, און אַ סכּנה.“
דעם שאָצער רביס הויז האָט אויך געדינט ווי אַן אכסניה פֿאַר די רביס פֿון די אַרומיקע שטעטלעך, ווען זיי האָבן געמוזט קומען קיין טשערנאָוויץ זען אַ דאָקטער. די פּשוטע אַרענדאַרן פֿלעגן אויך קומען, כּדי צו זען זייער רבין. „זיי זענען געווען פּשוט אָנגעטאָן — עמך — געטראָגן שטיוול, און געבראַכט פּירות אַ מתּנה דעם רבין.“
אָפֿט פֿלעגן די גײַסטיק קראַנקע קומען צו זייער טיר בעטן נדבֿות. „איינער, פֿישעלע, פֿלעג זאָגן מײַן מאַמען, ׳איך האָב דיך ליב!׳ — זי איז געווען אַ שיינע פֿרוי — פֿלעג מען אים אַרײַננעמען אין הויז, און מע האָט אים געגעבן דאָס זעלבע שפּײַז, וואָס מיר האָבן געגעסן.“
עוואַ מאַרדער בענדער, אַן אײַנוווינערין פֿון בראָנקס, נ״י, איז אויך געבוירן געוואָרן אין אַ פֿרומער משפּחה אין טשערנאָוויץ, אין 1927, אָבער איר איבערלעבונג איז געווען אַ גאַנץ אַנדערע ווי בײַ הרבֿ מאָסקאָוויץ. „דער טאַטע איז געווען אַ ציוניסט און אַ מיזרחיסט,“ האָט זי געזאָגט.
אויף דער גאַס האָט דער טאַטע, בערל מאַרדער געטראָגן אַ קאַפּעליוש, און אונטער דעם — אַ יאַרמלקע. בײַם באַגריסן זיך מיט מענטשן פֿלעג ער אַראָפּנעמען דאָס היטל, אָבער נישט די יאַרמלקע; די מאַמע, אסתּר, האָט געטראָגן אַ היטל, נישט קיין שייטל. „מיר זענען נישט געווען אַזוי פֿאַנאַטיש,“ האָט זי געזאָגט. „מיר זענען דאָך געווען אונטערן אײַנפֿלוס פֿון דער עסטרײַכישער קולטור.“
ווי אַ מיידל איז עוואַ, אַוודאי, נישט געגאַנגען אין חדר; די ערשטע פֿיר קלאַסן האָט זי זיך געלערנט אין אַ העברעיִשער, ציוניסטישער טאָגשול, „שׂפֿה איבֿריה“. נאָכן ענדיקן די שול האָט זי צוויי יאָר לאַנג שטודירט אין „גימנאַזיע האָפֿמאַן“, אַ שטאָטישער לערן־אַנשטאַלט פֿאַר מיידלעך, און דערנאָך — ווען די רוסן האָבן איבערגענומען בוקאָווינע — איז זי אַריבער אין דער ייִדישער שול, וווּ ס׳רובֿ פֿון די קינדער זענען געווען פֿון וועלטלעכע משפּחות. הגם די קלאַסן זענען אָנגעגאַנגען זעקס מאָל אַ וואָך, אַרײַנגערעכנט שבת, האָבן די פֿרומע תּלמידים נישט געדאגהט. „שבת האָבן מיר נישט געשריבן,“ האָט זי געזאָגט. די פּראָבלעם איז אָבער געווען מיט די עקזאַמענס, וועלכע זענען אַלע פֿאָרגעקומען שבת.
„מיר, די פֿרומע תּלמידים, האָבן טאַקע געליטן פֿון דעם, ווײַל מע פֿלעג אונדז מאַכן דעם עקזאַמען זונטיק אָדער מאָנטיק און בכּיוון פֿרעגן שווערערע פֿראַגעס. עטלעכע פֿון די לערער זענען געווען ייִדישע, אָבער זיי זענען געווען נאָך ערגער ווי די רוסן. זיי האָבן געוואָלט, אַז מיר זאָלן פֿאָרשן וואָס עס קומט פֿאָר אין שטוב און מסרן די עלטערן. מיר האָבן זיך נישט נאָכגעגעבן, זענען זיי געוואָרן זייער אויפֿגערעגט.“
פּסח פֿלעג דער מאַמעס טאַנטע, וואָס האָט געוווינט נישט ווײַט פֿונעם שאָצער רבין, קומען אויפֿן גאַנצן פּסח. „די גאַנצע צײַט האָט זי בלויז געשיילט קאַרטאָפֿל און מערן, מערן און קאַרטאָפֿל… דאָס איז געווען איר אויפֿגאַבע. און מיר, מיידלעך, האָבן נישט אַרויסגעהאָלפֿן, תּמיד זיך געשפּילט.“
זי פֿלעג שפּילן אין באַל אָדער אין שאַך — סײַ מיט מיידלעך, סײַ מיט ייִנגלעך, סײַ מיט פֿרומע, סײַ מיט פֿרײַע — „ווער ס׳איז נאָר געווען אין גאַס. ס׳האָט נישט אויסגעמאַכט ווײַל אין אונדזער געגנט זענען אַלע געווען ייִדן, בלויז די ׳סופּערס׳ (סטרוזשן) זענען נישט געווען קיין ייִדן.“
רעדנדיק מיטן פֿאָרווערטס האָט פֿרוי בענדער זיך דערמאָנט אין אַן אינצידענט פֿון די קינדער־יאָרן, וואָס האָט איר שטאַרק וויי געטאָן. יעדעס יאָר פֿלעג זי אַרויסקוקן, אַז דער זון פֿונעם מילניצער רבין זאָל קומען פֿון גאַליציע, כּדי מיטצופֿאָרן מיט די רביס און אַנדערע ייִדן אויף קבֿר־אָבֿות. עוואַס טאַטע פֿלעג זי אויך מיטנעמען. מע האָט אײַנגעשפּאַנט די פֿערד־און־וועגענער, און געפֿאָרן צום סאַדיגערער רבין.
„דאָס פֿאָרן האָט גענומען עטלעכע שעה, און ס׳איז געווען זייער שיין און לעבעדיק. מ׳איז געגאַנגען אויפֿן בית־עולם, און שפּעטער האָט מען געמאַכט אַ סעודה.“ ווען עוואַ איז געוואָרן אַכט יאָר אַלט, האָט דעם מילניצער רבינס זון אָבער אָנגעזאָגט איר טאַטן, אַז אַ מיידל אין אירע יאָרן טאָר מער נישט פֿאָרן, האָט זי געמוזט בלײַבן אין דער היים. „כ׳בין געווען זייער אויפֿגערעגט,“ האָט פֿרוי בענדער באַמערקט.
פֿון דעם וואָס הרבֿ מאָסקאָוויץ און פֿרוי בענדער האָבן אַזוי פּרטימדיק איבערגעגעבן, איז קלאָר, אַז טשערנאָוויץ איז נישט געווען אַ שטאָט פֿון בלויז סעקולערע ייִדן. הגם די ווינטן פֿון מאָדערנקייט און אַסימילאַציע האָבן זיכער משפּיע געווען אויף די פֿרומע קרײַזן, און אַרײַנגעבראַכט דאָס דײַטשישע לשון און עלעמענטן פֿון דער אַרומיקער קולטור, האָבן זיי ווײַטער אָפּגעהיט די מיצוות און אָנגעהאַלטן די טראַדיציעס, אויף ווי ווײַט עס האָט זיך געלאָזט.
The post The Orthodox community in pre-war Czernowitz appeared first on The Forward.
Uncategorized
Federal Funding for Trump’s Ballroom in Jeopardy After Senate Ruling
Aerial view from the top of the Washington Monument shows construction crews as they continue site preparation for a planned White House ballroom in the area of the former East Wing in Washington, D.C., U.S., May 2, 2026. Photo: REUTERS/Ken Cedeno
A US Senate official on Saturday removed security funding that could be used for President Donald Trump’s planned White House ballroom from a massive spending package, Democratic lawmakers said, imperiling Republican efforts to devote taxpayer money to the contentious project.
The decision by the Senate’s parliamentarian, Elizabeth MacDonough, deals a blow to Trump and his administration, which has sought the money for security purposes related to the ballroom.
Trump has said the construction of the ballroom would be funded by $400 million in private donations. But Senate Republicans are seeking $1 billion in taxpayer funding to the Secret Service for security upgrades to the ballroom and other structures being built beneath it.
FRIVOLOUS DIVERSION OR NECESSARY MODERNIZATION?
Democrats have criticized the ballroom as an expensive and frivolous diversion by Trump at a time when Americans face rising costs such as higher fuel prices. Trump, a real estate developer-turned-politician, has written on social media that it will be “the finest Building of its kind anywhere in the World.”
MacDonough ruled that the security funding provision falls under chamber rules that require 60 votes to pass most legislation, according to the office of Senator Jeff Merkley, the top Democrat on the Senate Budget Committee.
Republicans hold a 53-47 majority in the Senate.
The parliamentarian interprets Senate rules, including whether legislative provisions are permitted. Republican senators still could revise the legislation to try to gain the parliamentarian’s approval.
Ryan Wrasse, spokesman for Senate Majority Leader John Thune, said in a social media post that Republicans would keep trying. “Redraft. Refine. Resubmit,” Wrasse wrote on X.
If Republicans do not succeed, they may be unable to include the ballroom-related funding in a $72 billion spending package they plan to bring to a vote on the Senate floor, with passage expected on a party-line vote with Democrats opposed. The bulk of the legislation is devoted to immigration enforcement.
Republicans have been invoking complex budget rules to try to secure passage without any Democratic support.
“While we expect Republicans to change this bill to appease Trump, Democrats are prepared to challenge any change to this bill,” Merkley said in a statement.
Democrats have opposed funding for Trump’s signature immigration crackdown absent reforms they have sought since federal immigration agents killed US citizens in separate incidents in Minnesota in January.
Republicans have said federal funding for ballroom security is needed to ensure presidential safety, citing an April incident in which an alleged gunman is accused of storming a black-tie media gala in Washington that Trump attended.
The administration has said the ballroom will modernize infrastructure, bolster security and ease strain on the White House, which often relies on temporary outdoor structures to host large events. Trump has said the ballroom will be completed around September 2028, near the end of his second term in office.
Democrats, hoping to win control of Congress in November’s midterm elections, are seizing on Republican support of the ballroom to portray Trump’s party as out of touch with the cost-of-living concerns of Americans at a time of rising energy costs driven by the Iran war he and Israel launched in February.
Trump last year ordered the demolition of the White House’s East Wing – constructed in 1902 during Theodore Roosevelt’s presidency and expanded four decades later during Franklin Roosevelt’s presidency – to make way for his ballroom.
The National Trust for Historic Preservation, a nonprofit organization, filed a lawsuit challenging the project, arguing that neither the president nor the National Park Service, which manages the White House grounds, possessed the authority to tear down the historic structure or erect a major new facility without explicit congressional approval.
A US appeals court in April allowed construction to continue after the judge handling the National Trust lawsuit issued an order halting the project.
Uncategorized
Bulgaria Wins Eurovision Song Contest, Israel Comes Second Again
Noam Bettan, representing Israel, performs “Michelle” during the Grand Final of the 2026 Eurovision Song Contest in Vienna, Austria, May 16, 2026. REUTERS/Lisa Leutner
Bulgaria won the Eurovision Song Contest for the first time on Saturday in a final overshadowed by five countries’ boycott over Gaza, claiming a dramatic victory despite another big public vote for Israel that again secured it second place.
The garish and usually good-natured competition involving pop acts from countries across Europe and beyond, now in its 70th year, was plunged into crisis by a dispute over Israel’s military offensive in Gaza, a response to the Hamas-led attack on October 7, 2023.
The public broadcasters of heavyweights Spain, the Netherlands and Ireland, as well as Iceland and Slovenia, chose not to take part in protest at Israel’s participation.
Israel has alleged a global smear campaign against it. Its performance at the final was not, however, marred by any obvious protests, unlike Tuesday’s semi-final.
“This is unbelievable. I don’t even know what’s going on right now,” Bulgaria’s entrant Dara told a press conference after winning with her thumping, crowd-pleasing dance track “Bangaranga” that avoided politics altogether.
The song touches on themes of empowerment and surrendering to the night. It also left many puzzled as to its meaning.
“Bangaranga is a feeling that everybody gets in themselves. It’s the moment that you choose to be in love and not fear,” Dara said when asked to explain the song in the “green room” where artists await the results.
“This is a special energy… Once you feel (at) one with nature and your universe, you feel the harmony that you can be whatever you want to be and that everything is possible,” she said.
BOOS WERE HEARD AT ISRAEL’S RESULT
Israel’s effort, trilingual love song “Michelle,” stirred less controversy than its entry last year, which was sung by a survivor of the October 7 attack.
Some booing from the audience was audible when Israel’s massive points haul from the public vote sent it surging up the table from eighth place, similarly to 2025, when it also finished second but much closer to the winner than this year.
Israeli public broadcaster KAN received a formal warning from organizers a week ago over videos posted online in which Bettan courted votes too aggressively, after a similar controversy involving Israel last year.
KAN said it plays by the rules and the videos were immediately taken down.
Finland’s entry, “Liekinheitin,” or Flamethrower, a love song in Finnish featuring violinist Linda Lampenius and pop singer Pete Parkkonen on a burning set, was the favorite this year, followed by Australia’s “Eclipse,” a celestially themed love ballad sung by national pop star Delta Goodrem.
In the end, Australia came fourth and Finland sixth.
ONLY MINOR PROTESTS IN VIENNA
The boycotts cut the number of contest entries to 35, the fewest since 2003, which will almost certainly have reduced the global television viewership of an event that last year was estimated at 166 million people, more than the Super Bowl’s 128 million.
The mood in the Austrian capital has been subdued, with protests over Israel’s participation drawing only small crowds. Police anticipated “blockades and disruption attempts” on Saturday that did not materialize.
There was a brief disruption during Tuesday’s semi-final, when one protester chanted “Stop, stop the genocide” and “Free, free Palestine” within range of a television microphone and was ejected along with three others for disrupting the show.
Uncategorized
Israel’s Economy Shrinks in First Quarter but Seen Rebounding After Iran War
People sit at an outdoor restaurant where Israeli flags are displayed, amid the ongoing conflict between Hamas and Israel, in Tel Aviv, Israel, July 12, 2024. REUTERS/Eloisa Lopez
Israel’s economy began 2026 with a slowdown, hit by war with Iran, but growth is expected to recover as long as the conflict does not reignite.
Gross domestic product contracted at an annualized rate of 3.3 percent in the first three months of 2026, the Central Bureau of Statistics said on Sunday, less severe than a 4 percent drop forecast in a Reuters poll of economists.
Israel’s economy grew 2.9 percent in 2025 and was expected to bounce back in 2026 to more than 5 percent growth after a ceasefire in October ended major fighting in the two-year Gaza war.
But growth took a hit after the US and Israel launched strikes against Iran on February 28, resulting in weeks of ballistic missile fire from Iran that closed schools and dampened business activity along with consumer spending.
“The Israeli economy began the year with strong momentum, with rapid growth in the first two months,” said Ofer Klein, head of economics and research at Harel Insurance and Finance.
“The lifting of most restrictions in April and the improvement in economic activity since then… indicate a relatively quick return to positive growth in the current quarter,” said Klein, who raised his growth estimate for this year to 3.5 percent from 3.2 percent.
The Bank of Israel sees 3.8 percent growth this year, down from a 5.2 percent estimate before the Iran war, depending on whether a ceasefire with Iran holds.
Jonathan Katz, chief economist at Leader Capital Markets, said he expected 4 percent growth.
“This is a modest GDP contraction compared to the second quarter of 2025 – the last Iran confrontation in June of 2025 – when GDP contracted by over 10 percent,” he said, adding that industrial exports bounced back in April.
The statistics bureau reported on Friday that the annual inflation rate held steady at 1.9 percent in April. Some economists believe interest rate reductions could resume as early as May 25, the Bank of Israel’s next rate decision meeting.
Israeli financial markets do not trade on Sunday. The shekel has appreciated 20 percent in the past year to 2.91 per dollar, a 33-year high. Tel Aviv share indices are close to all-time highs reached earlier in May.
In the first quarter, consumer spending fell 4.7 percent, exports declined 3.7 percent and government spending shed 4.8 percent. Investment in fixed assets rose 12.6 percent.
On a per capita basis, the economy shrank 4.5 percent in the quarter.